Pielęgniarki apelują o emerytury pomostowe

Naczelna Rada Pielęgniarek i Położnych (NRPiP) wzywa resort zdrowia, Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej oraz parlament do podjęcia pilnych zmian legislacyjnych, które umożliwią objęcie pielęgniarek i pielęgniarzy wykonujących pracę w warunkach szczególnego obciążenia psychofizycznego, prawem do emerytur pomostowych. Samorząd zawodowy wskazuje m.in. na specyfikę pracy w SOR, psychiatrii oraz oddziałach zakaźnych. 

NRPiP postuluje rozszerzenie katalogu zawodów uprawnionych do emerytur pomostowych. Postulat dotyczy zawodów wykonywanych w środowiskach o podwyższonym ryzyku i stałym obciążeniu emocjonalnym oraz fizycznym. W stanowisku wskazano konkretne miejsca pracy, których miałby dotyczyć rozszerzony katalog uprawnień. Są to m.in. szpitalne oddziały ratunkowe, izby przyjęć i placówki psychiatryczne, a także oddziały chorób zakaźnych oraz domy pomocy społecznej o profilu psychiatrycznym. NRPiP podkreśla, że o uznaniu pracy jako szczególnie obciążającej powinien decydować „rzeczywisty zakres obowiązków, poziom odpowiedzialności oraz wymagany poziom sprawności psychofizycznej, a nie wyłącznie nazwa stanowiska czy miejsce zatrudnienia”.

Samorząd zawodowy szczegółowo opisuje warunki pracy pielęgniarek w wybranych obszarach systemu ochrony zdrowia. W przypadku SOR wskazuje na konieczność podejmowania natychmiastowych decyzji medycznych w warunkach presji czasu i wysokiego ryzyka.

Pielęgniarki i pielęgniarze pracujący w szpitalnych oddziałach ratunkowych każdego dnia podejmują decyzje mające bezpośredni wpływ na życie i zdrowie pacjentów, działają pod ogromną presją czasu, są narażeni na kontakt z ciężkimi urazami, nagłymi zgonami, agresją oraz czynnikami biologicznymi. Zakres ich odpowiedzialności jest porównywalny z pracą członków zespołów ratownictwa medycznego, którzy już obecnie korzystają z uprawnień do emerytur pomostowych 

– wskazuje Mariola Łodzińska, prezes NRPiP.

W stanowisku zwrócono także uwagę na specyfikę pracy w psychiatrii, gdzie pielęgniarki odpowiadają za pacjentów w kryzysach psychicznych oraz bezpieczeństwo osób niesamodzielnych. W odniesieniu do tych warunków wskazano, że „codzienna opieka nad pacjentami znajdującymi się w kryzysach psychicznych, konieczność zapobiegania zachowaniom agresywnym i autoagresywnym oraz stała odpowiedzialność za bezpieczeństwo osób niesamodzielnych wymagają wyjątkowej odporności psychicznej i sprawności zawodowej”. Podobnie oceniono pracę w oddziałach zakaźnych, gdzie kluczowe znaczenie ma stała ekspozycja na czynniki biologiczne i praca w reżimie sanitarnym, co szczególnie uwidoczniło się w czasie pandemii COVID-19.

NRPiP przywołuje również badania naukowe wskazujące na negatywny wpływ wieloletniej pracy zmianowej na kondycję fizyczną i psychiczną personelu medycznego. W ocenie samorządu prowadzi to do szybszego wyczerpywania zasobów psychofizycznych pracowników. Jednocześnie podkreślono problem nierównego traktowania zawodów o podobnym poziomie ryzyka i odpowiedzialności. W ocenie samorządu zawodowego „obecne przepisy prowadzą do nieuzasadnionego zróżnicowania sytuacji prawnej osób wykonujących pracę o porównywalnym stopniu odpowiedzialności, ryzyka zawodowego i obciążenia psychofizycznego”. 

NRPiP apeluje o systemową zmianę przepisów.

Apelujemy o rozszerzenie katalogu prac o szczególnym charakterze oraz objęcie pielęgniarek i pielęgniarzy zatrudnionych w SOR, psychiatrii i oddziałach chorób zakaźnych prawem do emerytur pomostowych, adekwatnie do rzeczywistych warunków wykonywania przez nich zawodu 

– informuje NRPiP.