MZ zapowiada zmiany po aferze w Szpitalu Południowym. W planach limit czasu pracy medyków

Ministerstwo Zdrowia zapowiada zmiany, które mają zwiększyć kontrolę nad wydatkowaniem publicznych pieniędzy w ochronie zdrowia i ograniczyć zjawisko wieloetatowości personelu medycznego. Po ujawnieniu nieprawidłowości w Szpitalu Południowym resort chce rozważyć wprowadzenie limitu liczby przepracowanych godzin, rozszerzyć zakres gromadzonych danych o wynagrodzeniach medyków oraz objąć większą liczbę podmiotów obowiązkiem ujawniania umów.  

Afera wokół Szpitala Południowego w Warszawie ma stać się impulsem do zmian systemowych w ochronie zdrowia. Podczas konferencji prasowej Jolanta Sobierańska-Grenda, minister zdrowia przedstawiła kierunki działań, które, jak podkreśliła, mają zwiększyć bezpieczeństwo pacjentów, poprawić przejrzystość finansowania i odbudować zaufanie do publicznego systemu.

Jasno i wyraźnie chcę zakomunikować: wszystko, co może podważać zaufanie pacjentów do ochrony zdrowia, powinno być rzetelnie i dokładnie wyjaśnione. Państwo zareagowało w sposób natychmiastowy (na aferę w Szpitalu Południowym – red.) 

– powiedziała minister.

Przypomniała, że pierwszą kontrolę zlecił NFZ bezpośrednio po pojawieniu się doniesień medialnych.

Również po doniesieniach dotyczących przypadków medycznych natychmiast zleciłam kontrolę konsultantowi krajowemu ds. medycyny ratunkowej oraz za pośrednictwem wojewody mazowieckiego – konsultantowi wojewódzkiemu 

– dodała.

Filip Nowak, prezes NFZ poinformował, że działania kontrolne Funduszu znacząco rozszerzono. Jak przekazał, kontrole prowadzi około 100 pracowników, którzy nie podlegają dyrektorom oddziałów wojewódzkich. W 2025 r. NFZ przeprowadził ponad 2 tys. kontroli, natomiast w pierwszej połowie 2026 r. blisko tysiąc. Obecnie trwa również około 450 kolejnych kontroli i postępowań sprawdzających w szpitalach. Prezes podkreślił, że Fundusz reaguje zarówno na sygnały wykryte przez własnych analityków, jak i na skargi pacjentów czy informacje pojawiające się w mediach. Dodał również, że NFZ pozostaje w stałym kontakcie z Rzecznikiem Praw Pacjenta oraz organami ścigania.

Na pytanie dziennikarzy o ewentualną odpowiedzialność pracowników Ministerstwa Zdrowia za sprawę związaną ze Szpitalem Południowym odpowiedział Rafał Główczyński, dyrektor generalny MZ, który przekazał, że nie widzi obecnie podstaw do wyciągania konsekwencji służbowych wobec kogokolwiek w Ministerstwie Zdrowia. Jak zapewnił, resort podjął odpowiednie działania i interwencje.

Minister zdrowia na pytanie o kontrole czasu pracy medyków odpowiedziała, że resort rozważa wprowadzenie limitu przepracowanych godzin w ochronie zdrowia, ale o tym ma rozmawiać m.in. z samorządem lekarskim na spotkaniu 9 lipca.

Problem dotyczący czasu pracy w szpitalach wynika z różnych form prawnych. Inne zasady obowiązują pracowników na umowach o pracę, a inne pracujących na tzw. umowach B2B, przy których nie ma górnych limitów przepracowanych godzin. Kontrola czasu w miejscu pracy spoczywa na zarządzającym pomiotem leczniczym. Każda umowa, faktura określa warunki. Rozważamy opcję, by postawić górny limit przepracowanych godzin. Padają różne propozycje, wszystko jest do ustalenia 

– powiedziała szefowa resortu zdrowia.

Istotnym elementem planowanych zmian ma być wykorzystanie nowych przepisów rozszerzających zakres danych gromadzonych przez Agencję Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji. Ustawa została przyjęta przez Senat i czeka na podpis prezydenta.

Daniel Rutkowski, prezes AOTMiT wyjaśnił, że po wejściu ustawy w życie Agencja będzie mogła analizować wynagrodzenia personelu medycznego w oparciu o numer PESEL lub numer prawa wykonywania zawodu. Ma to pozwolić na ocenę zjawiska wieloetatowości.

Pozwoli nam to poszerzyć spektrum analiz, żeby pokazywać pani minister zmiany, jeśli chodzi o te zjawiska pomiędzy różnymi okresami, podziały na województwa, poziomy referencyjne szpitali czy też specjalności 

– powiedział Rutkowski.

Jak dodał, Agencja planuje również gromadzenie informacji o rzeczywistej liczbie przepracowanych godzin oraz wymiarze czasu pracy. Obecnie dane przekazywane przez szpitale są zanonimizowane, co uniemożliwia ustalenie łącznych zarobków osób pracujących jednocześnie w kilku podmiotach. 

Kolejną zmianą, która według resortu zdrowia, ma uszczelnić system jest Centralny Rejestr Umów Jednostek Sektora Finansów Publicznych, który rusza od lipca.

Publiczne podmioty lecznicze będą zobowiązane do raportowania zawieranych umów do ogólnodostępnego rejestru. W resorcie trwają także prace nad przepisami, które obejmą obowiązkami jawności również spółki prowadzące szpitale 

– dodaje resort.

Jak zaznaczyła Sobierańska-Grenda, resort chce, by wszystkie podmioty lecznicze, które pracują w oparciu kontrakt z NFZ przedstawiały wyniki konkursu, ale również ze wskazaniem na jakich zasadach ten konkurs dana osoba wygrała.

Ta transparentność pozwoli, byśmy wiedzieli, że w danym podmiocie zarząd szpitala zdecydował się na osoby o najlepszych kwalifikacjach, ale i w najkorzystniejszej ofercie, jeśli chodzi o wysokość wynagrodzenia 

– mówiła.

Minister zdrowia podkreśliła, że rosnące nakłady na ochronę zdrowia wymagają równie skutecznych mechanizmów nadzoru nad wydatkowaniem środków publicznych.

Jak przypomniała, zarówno w 2025 r., jak i w 2026 r. budżet NFZ zasilono dotacją przekraczającą 32 mld zł. Według szefowej resortu państwo musi mieć pewność, że kolejne miliardy trafiają przede wszystkim na leczenie pacjentów.

Mam pełną świadomość tego, ile waży pieniądz w ochronie zdrowia. Muszę mieć pewność, że kolejne miliardy złotych, które trafiają do NFZ, idą bezpośrednio na leczenie pacjentów. Wiele rzeczy należy pilnie uporządkować i w tym zakresie liczę na współpracę z właścicielami szpitali. Pacjent musi czuć się bezpiecznie 

– powiedziała.

Podczas konferencji minister odniosła się również do pojawiających się wątpliwości dotyczących lipcowych podwyżek wynagrodzeń. 

Zapewniam, że od 1 lipca ustawa i wszystkie osoby, które są zatrudnione na umowach o pracę, będą miały zrealizowane zapisy ustawowe zgodnie z obowiązującymi przepisami 

– powiedziała.

Jednocześnie przyznała, że resort nadal analizuje rekomendację AOTMiT.

Rekomendacja Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji wpłynęła w ustawowym terminie, do 9 czerwca. Występujemy jeszcze o dodatkową analizę, dlatego że chcemy mieć przekonanie, że wszystkie proponowane zmiany przez Agencję w rekomendacji nie spowodują wysokich kominów płacowych w podmiotach leczniczych. Chcę mieć przekonanie, że będziemy zwiększać wartość procedur tam, gdzie szpitalom ona jest najbardziej potrzebna. Z pełną świadomością i stanowczością chcę podkreślić, że bardzo nam zależy na tym, żeby zlikwidować kominy płacowe. Mam nadzieję, że w tej chwili starczy nam wszystkim konsekwencji w tym, żebyśmy stworzyli dialog, w którym będzie to możliwe. W tej sprawie jest wiele propozycji 

– powiedziała minister zdrowia.