Wskaźnik UPCR
UPCR (PCR) to stosunek stężenia białka całkowitego do stężenia kreatyniny w pojedynczej próbce moczu, najczęściej z pierwszej porannej mikcji; próbka losowa jest akceptowalna. Koryguje wpływ rozcieńczenia moczu i dobrze koreluje z 24-godzinnym wydalaniem białka, dlatego stanowi praktyczną alternatywę dla dobowej zbiórki. KDIGO 2024 preferuje ACR do oceny albuminurii; jeśli oznaczamy białko całkowite, zaleca się raportowanie PCR/UPCR.
Wskaźnik UPCR (białko/kreatynina) służy do ilościowej oceny białkomoczu na podstawie pojedynczej próbki moczu („spot urine”). Wartość UPCR dobrze koreluje z dobową utratą białka, dlatego stanowi wygodną alternatywę dla 24-godzinnej zbiórki moczu.
Interpretacja UPCR ma kluczowe znaczenie w diagnostyce i monitorowaniu przewlekłej choroby nerek, nefropatii cukrzycowej, nadciśnienia i stanu przedrzucawkowego. Test jest prosty, szybki i może być stosowany rutynowo w praktyce klinicznej.
W warunkach prawidłowych utrata białka z moczem jest minimalna i nie przekracza 150 mg/dobę. Białko obecne w przesączu kłębuszkowym jest w większości reabsorbowane w kanalikach nerkowych, dlatego w moczu zdrowej osoby stężenie białka jest bardzo niskie.
Wzrost wartości UPCR świadczy o zaburzeniu bariery filtracyjnej kłębuszka lub upośledzeniu resorpcji kanalikowej, co prowadzi do białkomoczu. Może on występować w przebiegu przewlekłej choroby nerek, nefropatii cukrzycowej, nadciśnienia i stanu przedrzucawkowego.
Stałe wydzielanie kreatyniny pozwala wykorzystać ją jako punkt odniesienia – dzięki temu stosunek białko/kreatynina koryguje wpływ rozcieńczenia moczu i umożliwia wiarygodną ocenę dobowej utraty białka na podstawie pojedynczej próbki.
Do obliczenia wskaźnika UPCR (białko/kreatynina) wykorzystuje się:
- stężenie białka całkowitego w moczu (mg/dl lub g/l),
- stężenie kreatyniny w moczu (mg/dl lub µmol/l) – służy do normalizacji wyniku i koryguje wpływ rozcieńczenia moczu.
