Kwestionariusz SEDRISK

ocena ryzyka rozwoju stanu przedcukrzycowego i cukrzycy typu 2

Skala FINDRISC, która jest jednym z najbardziej znanych narzędzi wykorzystywanych do oceny ryzyka zachorowania na cukrzycę typu 2, nie ma satysfakcjonującego przełożenia na praktykę. Z tego względu Stowarzyszenie Edukacji Diabetologicznej (SED) stworzyło alternatywny kwestionariusz: SEDRISK. Stosowanie go jest zalecane przez Polskie Towarzystwo Medycyny Rodzinnej.

tak
nie
tak
nie
tak
nie
tak
nie
nie określono
tak
nie
nie określono
tak
nie
nie określono
tak
nie
nie określono
tak
nie
nie określono
tak
nie
nie określono
tak
nie
nie określono
urodzenie dziecka o masie ciała >4 kg
przebycie cukrzycy ciążowej
zespół policystycznych jajników
obciążony kombinacją wyżej wymienionych
nieobciążony wyżej wymienionymi
nie dotyczy
Uzupełnij pola, aby zobaczyć wynik: 0/11

U pacjentów >45. r.ż., u których nie występują dodatkowe czynniki ryzyka rozwoju cukrzycy typu 2, należy badać parametry gospodarki węglowodanowej co 3 lata, zaś jeśli stwierdzono co najmniej jeden czynnik ryzyka – raz w roku.

Ponadto, jeśli chory przynajmniej na jedno z zadanych pytań odpowie twierdząco, należy zlecić dwukrotne oznaczenie glikemii na czczo w warunkach laboratoryjnych, wykonanie OGTT lub zbadanie HbA1c. Z kolei odpowiedź “nie wiem” świadczy o konieczności przeprowadzenia edukacji celem zwiększenia świadomości pacjenta na dany temat.

Cukrzyca typu 2 to choroba metaboliczna, która rozwija się powoli i długo nie daje objawów. Jej występowanie często jest jednak poprzedzone jednym ze stanów przedcukrzycowych:

  • nieprawidłową glikemią na czczo (IFG, ang. impaired fasting glycaemia) – stężeniem glukozy na czczo wynoszącym 100–125 mg/dl;
  • nieprawidłową tolerancją glukozy (IGT, ang. impaired glucose tolerance) – glikemią w przedziale 140-199 mg/dl w drugiej godzinie OGTT.

Stwierdzenie któregoś z tych zaburzeń wiąże się z koniecznością przeprowadzenia edukacji pacjenta celem zachęcenia go do modyfikacji stylu życia, tak aby zmniejszyć ryzyko rozwoju pełnoobjawowej cukrzycy typu 2 i jej powikłań.

Do oceny ryzyka rozwoju cukrzycy typu 2 wg kwestionariusza SEDRISK wykorzystuje się informacje o:

  • wieku,
  • BMI,
  • obwodzie talii,
  • wywiadzie rodzinnym,
  • trybie życia,
  • sposobie odżywiania,
  • przebytych chorobach sercowo-naczyniowych (zawale serca lub udarze mózgu),
  • nadciśnieniu tętniczym,
  • dyslipidemii,
  • stanie przedcukrzycowym,
  • wywiadzie ginekologicznym:
    • urodzeniu dziecka o masie >4 kg,
    • przebyciu cukrzycy ciążowej,
    • zespole policystycznych jajników.
  1. Opracowania Stowarzyszenia Edukacji Diabetologicznej (SED) dostępne pod adresem: https:​/​/​docs.​google.​com/​forms/​d/​e/​1FAIpQLSdxPNsGQ5pRr8a1iBcxRcM7J5mSeiuZnm0UpvggnbfipmNo4A/​viewform (ostatni dostęp: 05.02.2024 r.)
  2. Wytyczne rozpoznawania i leczenia cukrzycy dla lekarzy rodzinnych Polskiego Towarzystwa Medycyny Rodzinnej, Kolegium Lekarzy Rodzinnych w Polsce i Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego - dostępne pod adresem: https:​/​/​www.​klrwp.​pl/​strona/​997/​wytyczne-​rozpoznawania-​i-​leczenia-​cukrzycy-​dla-​lekarzy-​rodzinnych-​2022/​pl (ostatni dostęp: 05.02.2024 r.)
  3. Zalecenia kliniczne dotyczące postępowania u chorych na cukrzycę 2022. Stanowisko Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego - dostępne pod adresem: https:​/​/​ptdiab.​pl/​images/​docs/​zalecenia/​CTiD-​1-​2022-​pl.​pdf (ostatni dostęp: 05.02.2024 r.)