Wyszukaj w publikacjach
Minął rok od pierwszego potwierdzonego przypadku COVID-19 w Polsce (04.03.2020) oraz pierwszych epidemicznych obostrzeń (08.03.2020) [1, 2]. Od tamtej pory stosunek społeczeństwa do pandemii zmieniał się jak w kalejdoskopie – jedni od panikowania przeszli do bagatelizowania, a drudzy wręcz odwrotnie - zaczęli poważnie traktować obecne zagrożenie. Nie zmienia to faktu, że COVID-19 zabił ponad 50 tysięcy osób w Polsce i ponad 2,7 miliony na świecie [3, 4]. Ponadto, w listopadzie Polska odnotowała jeden z najwyższych wzrostów liczby zgonów z dowolnej przyczyny w całej Unii Europejskiej (Figura 1) [5]. Wydaje się więc zasadne zadanie pytania, co zrobiliśmy przez te 12 miesięcy, aby ograniczyć straty, zarówno medyczne jak i gospodarcze.
Nie mam zamiaru „odgrzewać” tematu maseczek, respiratorów, środków ochrony indywidualnej (ŚOI), chaosu wprowadzanych obostrzeń, organizacji pracy szpitali jednoimiennych czy powołań do pracy lekarzy i studentów kierunków medycznych. W tym artykule chciałbym się pochylić nad rozwiązaniem, które miało odciążyć szpitale specjalistyczne, a tym samym poprawić opiekę zarówno nad pacjentami „covidowymi” jak i tymi z innymi chorobami, czyli nadszpitalami tymczasowymi.
Szpitale tymczasowe w teorii
Obecnie w Polsce mamy 38 szpitali tymczasowych, spośród których 22 przyjmują pacjentów – pozostałe stanowią pulę rezerwową [6]. Najsłynniejszym z nich jest oczywiście „Szpital Narodowy” na Stadionie Narodowym PGE w Warszawie. Ich zadaniem jest przejmowanie pacjentów „covidowych”, którzy wciąż wymagają opieki lekarskiej i tlenoterapii, ale ich stan zdrowia jest stabilny i nie wymagają opieki w wielospecjalistycznym ośrodku. Dzięki temu odciążamy szpitale stacjonarne, co zwiększa możliwości leczenia chorych z ciężkim przebiegiem infekcji SARS-CoV-2 oraz umożliwia utrzymanie chociaż częściowego dostępu do świadczeń pacjentom z innymi chorobami.
Szpitale tymczasowe w praktyce
W listopadzie minister zdrowia Adam Niedzielski zapowiadał, że Szpital Narodowy ma docelowo być w stanie przyjąć do 1200 pacjentów jednocześnie [7]. Natomiast od jego otwarcia do 09.03.2021, czyli przez 130 dni, przygotowano jedynie 500 łóżek, a w szpitalu hospitalizowano zaledwie 926 pacjentów [8].
Niestety, do niedawna podobnie wyglądała sytuacja w pozostałych szpitalach tymczasowych. Piszę do niedawna, gdyż wraz z rozwojem 3 fali pandemii słyszymy o przepełnionych kolejnych placówkach tymczasowych [9 – 13]. Według dr. Pawła Grzesiowskiego, eksperta Naczelnej Rady Lekarskiej do spraw COVID-19, szpitale tymczasowe zasiliły system jedynie w 3000 łóżek „covidowych”, co jest obecnie zdecydowanie niewystarczające [14].
Pozostaje znów pytanie, czy nie można było przewidzieć kolejnej fali zakażeń i wcześniej wyposażyć tych placówek w większą liczbę łóżek? Naturalnym ograniczeniem jest deficyt personelu medycznego, o czym informują sami pracownicy tych szpitali [15]. Oczywiście nie ulega wątpliwości, że nie jest to problem, który można rozwiązać w rok, czy nawet przez całą kadencję rządu. Jednak można podjąć próbę dialogu i wsłuchać się w głosy środowisk medycznych, aby wesprzeć właśnie tych, którzy walczą z pandemią na pierwszej linii. Niestety, obserwując ostatni protest lekarzy (22.03.2021) oraz reakcję ministra zdrowia Adama Niedzielskiego, nie widzę ani chęci dialogu, ani chęci pomocy medykom [16, 17].
Szpitale tymczasowe w złotówkach
Pomimo zalet placówek tymczasowych, należy również pamiętać o kosztach, a te są dosyć znaczne. Na początek warto zaznaczyć, że łączny koszt wszystkich takich szpitali wyniósł ponad 600 milionów złotych [19]. Dane te pochodzą z odpowiedzi Ministerstwa Zdrowia na interpelację posłanki Hanny Gill-Piątek.
Niestety, Szpital Narodowy również nie odstaje od pozostałych. Według danych opublikowanych przez posłów Jońskiego i Szczerbę, Szpital Narodowy kosztował ponad 46 milionów złotych, w tym 29 milionów stanowił koszt przygotowania budynku, a pozostałą kwotę - koszt prowadzenia szpitala przez CSK MSWiA w Warszawie (stan na 02.02.2021) [21]. Przypomnę, że szpital do 09.03.2021 “obsłużył” jedynie 926 pacjentów [8].
Największą kwotę (ponad 75 mln zł) przeznaczono na szpital tymczasowy w Centrum Konferencyjnym przy Hotelu „Terminal” we Wrocławiu [19]. Placówka rozpoczęła pracę 09.03.2021, a obecnie dysponuje 95 łóżkami [22]. Na chwilę obecną nie znamy liczby przyjętych pacjentów.
Powyższe dane szokują, ale też budzą mieszane uczucia. Z jednej strony miło widzieć, że po wielu latach protestów medyków, którzy alarmowali o tragicznej sytuacji finansowej polskiego systemu ochrony zdrowia, politycy wreszcie posłuchali i zdecydowali się ją dofinansować. Jednak z drugiej strony, efektywność tych wydatków pozostawia wiele do życzenia. Patrząc na rosnący trend zachorowań i rekordową liczbę zakażeń (35 143 osób; 26.03.2021), pozostaje mieć nadzieję, że w kolejnych miesiącach walki z pandemią szpitale tymczasowe będą miały większy udział w leczeniu chorych, a powyższe inwestycje ostatecznie okażą się zasadne.
Referencje
- https://www.gov.pl/web/zdrowie/pierwszy-przypadek-koronawirusa-w-polsce
- https://www.biznes.gov.pl/pl/aktualnosci/koronawirus-szczegolne-rozwiazania-zwiazane-z-zapobieganiem-przeciwdzialaniem-i-zwalczaniem-covid-19#1
- https://rcb.gov.pl/raport-dobowy-covid-19/
- https://covid19.who.int
- https://ec.europa.eu/eurostat/databrowser/view/demo_mexrt/default/line?lang=en
- https://dorzeczy.pl/kraj/175533/pelna-lista-szpitali-tymczasowych-w-polsce.html
- https://www.gov.pl/web/koronawirus/pierwsi-pacjenci-z-covid-19-otrzymuja-pomoc-w-szpitalu-tymczasowym-na-pge-narodowym
- https://media.szpitalnarodowy.pl/aktualnosci/pr/652167/szpital-narodowy-przygotowuje-kolejne-lozka-dla-pacjentow-covid-19-statystyki-6-9-marca-2021
- https://m.radiogdansk.pl/wiadomosci/item/123652-szpitale-tymczasowe-w-trojmiescie-juz-prawie-zapelnione-wojewoda-skierowal-wniosek-do-ministra-zdrowia-o-zwiekszenie-liczby-lozek/123652-szpitale-tymczasowe-w-trojmiescie-juz-prawie-zapelnione-wojewoda-skierowal-wniosek-do-ministra-zdrowia-o-zwiekszenie-liczby-lozek
- https://dziennikzachodni.pl/katowice-szpital-tymczasowy-uruchomi-kolejnych-90-lozek-najtrudniejsza-sytuacja-jest-na-poludniu-wojewodztwa/ar/c14-15471964
- https://www.rdc.pl/informacje/przepelniony-szpital-tymczasowy-w-siedlcach-nie-bedzie-dodatkowych-lozek-chorzy-trafia-do-ostroleki/
- https://www.rdc.pl/informacje/nie-ma-wolnych-miejsc-w-szpitalu-tymczasowym-w-plocku-czeka-prawie-nowych-30-lozek-ale-brakuje-lekarzy/
- https://www.politykazdrowotna.com/71118,szpitale-tymczasowe-oblozone-w-62
- https://next.gazeta.pl/next/7,151003,26919538,premier-atakuje-prywatna-ochrone-zdrowia-ekspert-szpitale.html
- https://www.rynekzdrowia.pl/Uslugi-medyczne/Lekarz-ze-Stadionu-Narodowego-jest-ciezko-personelu-powinno-byc-dwa-razy-wiecej,220042,8.html
- https://www.medonet.pl/koronawirus/koronawirus-w-polsce,protest-lekarzy-rezydentow--mamy-dosc,artykul,98694439.html
- https://www.medexpress.pl/oil-w-warszawie-powtornie-zwraca-sie-do-ministra-zdrowia-w-sprawie-pes/81080
- https://www.gov.pl/web/koronawirus/szpitale-tymczasowe-w-calym-kraju
- https://businessinsider.com.pl/wiadomosci/szpital-tymczasowy-we-wroclawiu-kontrola-opozycji/dq7exhj
- https://www.politykazdrowotna.com/68535,ile-kosztowala-budowa-szpitali-tymczasowych-w-polsce
- https://twitter.com/MichalSzczerba/status/1359080617913294849?s=20
- https://www.duw.pl/pl/dla-mediow/aktualnosci/17500,Szpital-tymczasowy-przy-ulicy-Rakietowej-we-Wroclawiu-zostanie-otwarty.html
