Zakaz stosowania plomb z rtęcią w UE a wymiana starych wypełnień

Od 2025 roku w większości państw UE obowiązuje zakaz stosowania i eksportu plomb z rtęcią. Usunięcie starego wypełnienia wiąże się z ryzykiem uwolnienia tego pierwiastka. Gabinety wykonujące takie zabiegi muszą dysponować kosztownymi separatorami, a przestrzeganie wymogów weryfikują m.in. sanepid i NFZ.

Amalgamat jest odpadem niebezpiecznym. Zasady postępowania z tym materiałem precyzuje m.in. unijne rozporządzenie 2017/852. Samo wycofanie go ze stomatologii nie nakłada jednak na pacjentów obowiązku usuwania starych wypełnień.

Zabieg ten jest medycznie nieuzasadniony w przypadku szczelnej plomby, braku zmian próchnicowych i dolegliwości bólowych. Usunięcie sprawnej plomby stwarza wręcz dodatkowe zagrożenie. Podczas borowania i polerowania uwalniają się bowiem opary rtęci.

• Potwierdzona alergia na rtęć lub inne składniki stopu.
• Współistniejące choroby nerek oraz wybrane zaburzenia neurologiczne.
• Ciąża, laktacja oraz bruksizm (zwiększone tarcie uwalnia rtęć).

Narażenie na toksyczne opary dotyczy przede wszystkim personelu stomatologicznego. Badania opublikowane na łamach „Journal of Dentistry” dowodzą, że dentyści pracujący z amalgamatem mają wyższe stężenie rtęci w moczu niż osoby spoza branży. W części gabinetów odnotowuje się ponadto przekroczenia norm ekspozycji zawodowej w powietrzu.

Każda placówka usuwająca amalgamat musi posiadać separator zatrzymujący cząstki materiału przed przeniknięciem do ścieków. Wymóg ten generuje wysokie koszty zakupu sprzętu, jego eksploatacji oraz późniejszej utylizacji odpadów. W efekcie część gabinetów całkowicie rezygnuje z oferowania takich zabiegów. Posiadanie separatorów weryfikują na bieżąco inspekcja sanitarna oraz NFZ.

Brak centralnych, szczegółowych wytycznych dotyczących kontroli w zakresie separatorów amalgamatu nie oznacza, że takie działania są przez Inspekcję Ochrony Środowiska prowadzone

– informowała wiceministra klimatu i środowiska Anita Sowińska.