Sejm za limitami płac medyków. Co obejmuje pakiet zmian?

Limity wynagrodzeń i czasu pracy, większa jawność konkursów oraz przedłużenie obecnej sieci szpitali do 2029 r. Sejm poparł kolejne ustawy z pakietu zmian w ochronie zdrowia. Dla lekarzy oznacza to perspektywę nowych zasad zatrudnienia, rozliczania świadczeń i podejmowania pracy w kilku placówkach. Uchwalone przepisy czeka jednak dalszy proces legislacyjny.

22 października 2026 r. Sejm uchwalił nowelizację ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz niektórych innych ustaw. Za przyjęciem regulacji dotyczącej m.in. wynagrodzeń personelu medycznego głosowało 229 posłów, przeciw było 144, a 67 wstrzymało się od głosu. Ustawa trafi teraz do Senatu.

Uchwalone rozwiązania przewidują maksymalną stawkę godzinową odpowiadającą 1/20 minimalnego wynagrodzenia za pracę, czyli obecnie około 240 zł brutto. Przy maksymalnym dopuszczalnym wymiarze pracy miesięczne wynagrodzenie ma być ograniczone do szesnastokrotności płacy minimalnej, a więc około 76,9 tys. zł brutto. Kwoty mają zmieniać się wraz z wysokością wynagrodzenia minimalnego.

Regulacja przewiduje również wyższy podstawowy limit miesięczny m.in. dla osób pełniących funkcje kierownicze. Maksymalne stawki nie mają obejmować części świadczeń pracowniczych, takich jak nagrody jubileuszowe, dodatkowe wynagrodzenie roczne czy świadczenia związane z rozwiązaniem stosunku pracy.

Znaczenie ma finansowanie świadczeń przez NFZ, a nie wyłącznie publiczna własność placówki. Rozwiązania dotyczą zarówno zatrudnienia na umowie o pracę, jak i współpracy kontraktowej w objętym regulacją zakresie.

Łączny wymiar pracy ma być ograniczony do równoważnika dwóch etatów. Ustawa zakłada ponadto minimalny wymiar zatrudnienia odpowiadający połowie etatu dla lekarzy, pielęgniarek, położnych, fizjoterapeutów i ratowników medycznych pracujących w szpitalach oraz poradniach przyszpitalnych.

W przyjętych poprawkach uwzględniono wyjątki dotyczące konsultujących w szpitalach geriatrów, psychiatrów i patomorfologów. Doprecyzowano też, że do limitu czasu pracy nie będzie wliczane pozostawanie w gotowości do udzielania świadczeń poza placówką.

Zmiany mają objąć również sposób rozliczania pracy. W rządowym pakiecie przewidziano zakaz ustalania wynagrodzenia jako procentu wartości wykonanych procedur oraz ograniczenie zawierania umów za pośrednictwem spółek i spółdzielni lekarskich. Według Ministerstwa Zdrowia ma to zwiększyć przejrzystość wynagrodzeń i stabilność zatrudnienia personelu.

Kolejna część pakietu dotyczy konkursów, w których podmioty lecznicze zlecają udzielanie świadczeń zdrowotnych. Placówki mają publikować informacje o złożonych ofertach, proponowanych warunkach finansowych oraz wynikach postępowań.

Zgodnie z przedstawionymi przez resort założeniami dane mają być dostępne na stronach podmiotów leczniczych oraz w centralnej aplikacji. Obowiązek informacyjny obejmie także sytuacje, w których wybrano oferenta, ale ostatecznie nie podpisano umowy.

Dla lekarzy uczestniczących w konkursach oznacza to większą dostępność informacji o warunkach współpracy i rozstrzygnięciach poszczególnych postępowań. Resort uzasadnia zmianę potrzebą zwiększenia przejrzystości wydatkowania środków publicznych.

Posłowie poparli również przedłużenie obowiązywania obecnego wykazu szpitali zakwalifikowanych do systemu podstawowego szpitalnego zabezpieczenia świadczeń opieki zdrowotnej, czyli PSZ. Ustawa przesuwa termin z 30 czerwca 2027 r. na 30 czerwca 2029 r.

Przedłużenie dotyczy obowiązującego wykazu placówek. Według rządu dodatkowe dwa lata mają zapewnić przewidywalność finansowania podczas restrukturyzacji i konsolidacji szpitali oraz umożliwić wykorzystanie dostępnych mechanizmów wsparcia. To uzasadnienie przyjętego rozwiązania, którego efekty będzie można ocenić dopiero po wdrożeniu zmian.

Uchwalenie ustaw przez Sejm nie oznacza jeszcze wejścia zmian w życie. Kolejnymi etapami są prace w Senacie, ewentualne ponowne głosowania w Sejmie oraz decyzja prezydenta.

W przypadku regulacji dotyczącej wynagrodzeń utrzymano sześciomiesięczny termin na dostosowanie obowiązujących umów, liczony od wejścia ustawy w życie. Jednocześnie Sejm przyjął poprawkę usuwającą rozwiązanie, które pozwalałoby przy tym pominąć część ochrony pracowniczej wynikającej z Kodeksu pracy. Ostateczne zasady zatrudnienia i rozliczeń będą zależały od zakończenia procesu legislacyjnego.