Egzamin PES Stomatologia dziecięca / jesień 2026
120 pytań
Pytanie 1
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące bruksizmu:
1) w czasie czuwania ma podłoże psychogenne;
2) w czasie snu nie jest związany z czynnikami psychogennymi;
3) zalicza się do parafunkcji niezwarciowych;
4) zaciskanie zębów w czasie czuwania prowadzi do starcia zębów;
5) w czasie snu objawia się zaciskaniem zębów w zwarciu centrycznym i ekscentrycznym.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 2
Wskaż radiologiczne kryteria prawidłowego zamknięcia światła kanału niedojrzałych zębów stałych materiałem MTA:
1) brak niedopełnienia kanału większego niż 3 mm od otworu wierzchołkowego;
2) brak szpary między materiałem a ścianą kanału;
3) brak oznak przesunięcia materiału MTA podczas wypełniania kanału;
4) brak oznak przepchnięcia gutaperki do tkanek okołowierzchołkowych;
5) brak przepchnięcia MTA do tkanek okołowierzchołkowych.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 3
Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące kolonizacji jamy ustnej przez bakterie:
Pytanie 4
Spożywanie miękkich, papkowatych pokarmów przez dzieci w wieku poniemowlęcym i przedszkolnym nie jest przyczyną:
Pytanie 5
Drobnoustroje tworzące mikrobiom jamy ustnej to:
Pytanie 6
Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące próchnicy zębów:
Pytanie 7
Przeciwwskazaniem do leczenia endodontycznego zębów mlecznych jest:
1) ząb z zachowaną długością korzenia mniej niż w ⅔;
2) przetoka ropna;
3) potrzeby ortodontyczne;
4) zła higiena jamy ustnej;
5) stłoczenia w obrębie uzębienia mlecznego.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 8
Wskaż fałszywe stwierdzenie:
Pytanie 9
Formokrezol:
Pytanie 10
Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące urazów zębów i profilaktyki:
Pytanie 11
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące obliteracji jamy zęba:
1) najczęściej jest skutkiem zwichnięć i złamań korzeni z przemieszczeniem;
2) obecnie nie jest uważana za powikłanie;
3) występuje częściej w zębach niedojrzałych;
4) ząb przybiera barwę szarą;
5) leczenie endodontyczne rozważane w przypadku leczenia protetycznego lub ortodontycznego.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 12
U chłopca, w przypadku złamania w ⅓ wierzchołkowej części korzenia zęba 51 fragment koronowy nie jest przemieszczony. W tym przypadku należy zastosować unieruchomienie na okres:
Pytanie 13
U 12-letniego pacjenta obecność zębów zatrzymanych, zapalenie dziąseł, zmniejszony kształt zębów o brązowym zabarwieniu, hipoplazja szkliwa, w obrazie RTG brak kontrastu pomiędzy szkliwem a zębiną, cienkie warstwy szkliwa i zębiny, duża komora miazgi - „zęby duchy”, korzenie krótkie, kanały szerokie, otwarte wierzchołki. Wskaż możliwe rozpoznanie:
Pytanie 14
U 12-letniego pacjenta na powierzchni wargowej zęba 21 stwierdza się hipoplastyczne szkliwo, jest to pojedyncza zmiana. Wskaż prawdopodobną najczęstszą przyczynę:
Pytanie 15
W ramach stosowanego w Polsce programu wielospecjalistycznego leczenia dzieci z rozszczepem wargi i podniebienia operację wargi przeprowadza się:
Pytanie 16
Alergia na siarczany wyklucza zastosowanie u pacjenta:
Pytanie 17
Do najczęstszych objawów methemoglobinemii (MetHb) zalicza się:
1) blade, szare lub niebieskawe zabarwienie powłok skóry, warg i paznokci;
2) duszność;
3) dezorientację;
4) ból głowy;
5) tachykardię.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 18
3-letni pacjent, o masie ciała 15 kg zgłosił się z mamą na ekstrakcję zęba. W wywiadzie sinicza wrodzona wada serca, ale bez korekcji chirurgicznej, alergia na penicylinę, nie może przyjmować leków doustnie. Wskaż prawidłowe postępowanie:
Pytanie 19
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące żucia gumy:
1) żucie gumy powyżej 15 min. powoduje spadek ślinotoku;
2) wraz ze wzrostem przepływu śliny zwiększa się zawartość laktoperoksydazy;
3) niektóre gumy zawierają wodorowęglan sodu lub fluor;
4) ślina stymulowana żuciem zawiera więcej jonów Ca, P i hydroksylowych;
5) żucie gumy z sacharozą powoduje początkowo zakwaszenie środowiska.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 20
Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące protokołu Guided Biofilm Therapy (GBT):
Pytanie 21
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące nitek dentystycznych:
1) nitki z cząstkami węgla pomagają redukować przykry zapach z ust;
2) nitkę wsuwa się ruchami piłującymi przez punkt styczny do szczeliny dziąsłowej;
3) należy oczyszczać nitką dystalne powierzchnie ostatnich zębów trzonowych;
4) nić PTFE łatwiej wchodzi między zęby i nie powinna się rwać;
5) nylonowa końcówka flossera elektrycznego wykonuje 10 000 ruchów/minutę.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 22
U dziewczynki, noworodka, na dziąśle w przednim odcinku szczęki znajduje się różowa, zrazikowata, uszypułowana wyrośl o wielkości 3 cm. Opisaną zmianą jest:
Pytanie 23
Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące badania stanu higieny:
Pytanie 24
U pacjenta onkologicznego ekstrakcje zębów wykonuje się:
Pytanie 25
Zanik brodawek, język wygładzony, występowanie plam i smug rumieniowych oraz dolegliwości bólowych, pieczenie i kłucie, które poprzedzają pojawienie się zmian klinicznych występują w:
Pytanie 26
Według Avery’ego górny kieł ma:
Pytanie 27
Resorpcja korzeni zębów mlecznych:
1) rozpoczyna się wcześniej w zębach szczęki niż żuchwy;
2) jest procesem, któremu towarzyszy poszerzenie średnicy kanalików zębinowych;
3) występuje symetrycznie po obu stronach łuków zębowych;
4) jednokorzeniowych może przebiegać nawet 3-krotnie szybciej niż wielokorzeniowych;
5) rozpoczyna się wcześniej w niedoczynności tarczycy;
6) jest opóźniona w zespole hiper-IgE.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 28
Zmodyfikowana przez Carthersa i wsp. skala zachowania Haupta:
Pytanie 29
Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące znieczulenia śródwięzadłowego:
Pytanie 30
4-letnia dziewczynka zgłosiła się z powodu utraty zębów siecznych żuchwy. Mama dziecka przyniosła utracone zęby, których korzenie nie wykazywały cech resorpcji. W badaniu klinicznym nie stwierdzono żadnych nieprawidłowości oprócz zwiększonej ruchomości zębów siecznych szczęki i kłów żuchwy. Dziecko nie współpracowało i nie pozwoliło na wykonanie zdjęcia radiologicznego. Objawy wskazują na:
Pytanie 31
Prebiotykiem jest:
Pytanie 32
U dziecka poniżej 3. roku życia najbardziej typowa lokalizacja zmian w przebiegu próchnicy wczesnego dzieciństwa to:
Pytanie 33
Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące wczesnej zmiany próchnicowej w szkliwie:
Pytanie 34
U 6-letniego dziecka w drugim trzonowcu mlecznym stwierdzono głęboki ubytek próchnicowy. Dziecko zgłasza ból wyłącznie podczas jedzenia, ustępujący po usunięciu bodźca. W badaniu radiologicznym brak zmian w tkankach okołowierzchołkowych, resorpcja korzeni jest zgodna z wiekiem. Podczas opracowania ubytku doszło do obnażenia miazgi. Która przesłanka najsilniej przemawia za wyborem przyżyciowej metody leczenia?
Pytanie 35
Która cecha przewlekłej zmiany na błonie śluzowej jamy ustnej u dziecka jest wskazaniem do poszerzenie diagnostyki onkologicznej?
Pytanie 36
Przewlekłe leczenie immunosupresyjne zwiększa ryzyko nowotworów poprzez:
1) zwiększenie liczby dysfunkcyjnych limfocytów;
2) bezpośrednie działanie mutagenne na szkliwo i zębinę;
3) osłabienie odporności;
4) bezpośredni wpływ części leków na proces nowotworzenia;
5) hipersaliwację;
6) predyspozycję do zakażeń wirusami onkogennymi.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 37
Anemia Fanconiego:
1) najczęściej prowadzi do raka ślinianek;
2) należy do zespołów niestabilności chromosomowej nowotworów;
3) jest obciążona wysokim ryzykiem białaczek i guzów litych;
4) może być przyczyną zapalenia dziąseł, krwawienia z dziąseł, wybroczyn;
5) występuje głównie u dorosłych i jest obciążony wysokim ryzykiem raka tarczycy.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 38
Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące przyzębia w okresie wymiany uzębienia:
Pytanie 39
Infekcje zębopochodne u dzieci częściej niż u dorosłych przyjmują postać rozlanych stanów zapalnych, ponieważ kość twarzoczaszki cechuje:
Pytanie 40
Najczęstszymi nowotworami u dzieci są:
Pytanie 41
Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące postępowania stomatologicznego u dziecka z hemofilią:
Pytanie 42
W cukrzycy typu 1 objawy kliniczne często pojawiają się na skutek stresu, ponieważ stres:
Pytanie 43
Wskaż objawy w jamie ustnej występujące w niedoczynności tarczycy u dziecka:
Pytanie 44
Wskaż prawdziwe stwierdzenie różnicujące resorpcję zewnętrzną wymienną/zamienną od zewnętrznej resorpcji zapalnej:
Pytanie 45
Które postępowanie jest najbardziej uzasadnione przy inwazyjnej resorpcji przyszyjkowej klasy 4?
Pytanie 46
Wskaż prawidłowe zestawienie mechanizmu urazu i najbardziej prawdopodobnego skutku:
Pytanie 47
Które stwierdzenie najlepiej wyjaśnia, dlaczego dwa podobne urazy mogą mieć odmienny obraz kliniczny i rokowanie?
Pytanie 48
Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące metod kształtowania zachowania dziecka:
Pytanie 49
Dotylny wzrost listewki zębowej daje początek zawiązkom:
1) zębów drugich trzonowych mlecznych (w 6.- 8. tygodniu życia embrionalnego);
2) zębów pierwszych trzonowych stałych (w 16.- 17. tygodniu życia embrionalnego);
3) zębów drugich trzonowych stałych (w 6. miesiącu życia płodowego);
4) zębów trzecich trzonowych stałych (w 5. miesiącu życia);
5) stałych zębów siecznych, kłów i przedtrzonowych (między 20. tygodniem życia płodowego a 10. miesiącem życia po urodzeniu).
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 50
U 3-letniego dziecka stwierdzono obecność pięciu zębów mlecznych wymagających ekstrakcji. Dziecko choruje na mukopolisacharydozę, jest niewspółpracujące podczas leczenia stomatologicznego (postawa zdecydowanie negatywna wg skali Frankla, mimo stosowania behawioralnych metod kształtowania postawy stomatologicznej). Wskazane jest, aby ekstrakcje zębów wykonać:
Pytanie 51
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące dwuaminofluorku srebra (SDF) w leczeniu próchnicy zębów mlecznych:
1) stosowany jest w stężeniu 38%;
2) ma kwaśne pH, co zwiększa wchłanianie fluoru w tkanki zęba;
3) wymaga zastosowania strącalnika, np. płynu Lugola;
4) nie powoduje ciemnego przebarwienia tkanek;
5) zawiera 44 800 ppm fluoru;
6) aplikowany 1-2 razy do roku może zatrzymać aktywne zmiany próchnicowe w zębinie;
7) nie powoduje podrażnienia miazgi, dlatego jest polecany zamiast azotanu srebra w rozległych ubytkach z próchnicą bardzo głęboką.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 52
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące metody rewaskularyzacji (endodontyczne leczenie regeneracyjne):
1) zalecana jest w przypadku martwicy miazgi, gdy średnica otworu wierzchołkowego wynosi minimum 0,5 mm;
2) na I wizycie zakładana jest wkładka w postaci pasty trójantybiotykowej lub Ca(OH)2 na okres 3 miesięcy;
3) przed mechanicznym skrwawieniem tkanek okołowierzchołkowych, jeżeli nie ma ogólnych przeciwwskazań, zalecane jest użycie znieczulenia z dodatkiem noradrenaliny;
4) na II wizycie zaleca się obfite płukanie kanału 1,5-3% NaOCl, zakończone 0,9% NaCl (10-20 ml), następnie 20 ml EDTA przez 5 min.;
5) na skrzep krwi, który powinien wypełniać kanał do poziomu 3-4 mm poniżej połączenia szkliwno-cementowego, można przed aplikacją MTA lub Biodentine założyć gąbkę fibrynową.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 53
4-letnie, ogólnie zdrowe dziecko zgłosiło się do gabinetu z powodu zwichnięcia całkowitego zęba 51. Uraz miał miejsce podczas zabawy w domu, niecałą godzinę temu. Uraz nie spowodował znacznego uszkodzenia tkanek miękkich ani wystąpienia niepokojących objawów ogólnych. Wskaż zalecane postępowanie, zgodne z najnowszymi wytycznymi:
1) wykonanie zdjęcie zębowego;
2) replantowanie zęba i unieruchomienie szyną na 2 tyg.;
3) przepisanie antybiotyku;
4) w ciągu 2 tyg. usunięcie miazgi i wypełnienie kanału wodorotlenkiem wapnia;
5) wydanie zaleceń higienicznych (pielęgnacyjnych);
6) zalecenie kontroli klinicznej po 6-8 tygodniach oraz w wieku 6 lat w celu monitorowania wyrzynania zęba stałego;
7) zalecenie kontroli klinicznej i radiologicznej po 2 tyg.,4 tyg.,3 miesiącach, 6 miesiącach i po 1. roku.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 54
W przypadku powodzenia, których metod leczenia chorób miazgi zębów stałych niedojrzałych zwykle uzyskuje się przyrost ścian korzenia zarówno na długość, jak i grubość:
1) amputacji wg Cveka;
2) amputacji przyżyciowej całkowitej;
3) apeksyfikacji z zastosowaniem wodorotlenku wapnia;
4) apeksyfikacji z zastosowaniem MTA;
5) rewaskularyzacji (endodontyczne leczenie regeneracyjne).
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 55
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące resorpcji wewnętrznej zapalnej:
1) zwykle nie daje dolegliwości bólowych i jest wykrywana przypadkowo w badaniu radiologicznym;
2) gdy dotyczy miazgi korzeniowej jest możliwe różowe przebarwienie w koronie zęba (pink spot);
3) widoczne jest w obrazie RTG nieregularne lub tunelowe poszerzenie jamy zęba;
4) w jej leczeniu zalecana jest dokanałowa aplikacja 90% kwasu dichlorooctowego i aktywowanie go ultradźwiękami;
5) stanowi wskazanie do długoczasowego (6.-12. miesięcy) stosowania Ca(OH)2, a następnie wypełnienia kanału uplastycznioną gutaperką lub do zastosowania MTA.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 56
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące zwichnięcia bocznego zęba stałego:
1) zwykle brak jest odpowiedzi w teście żywotności miazgi w badaniu bezpośrednio po urazie;
2) poszerzenie szpary ozębnej w rejonie wierzchołkowym jest najlepiej widoczne na zdjęciu zgryzowym lub ekscentrycznym;
3) zęby z niezakończonym rozwojem należy pozostawić do samoistnej reerupcji, a jeżeli nie wystąpi ona w ciągu 4 tyg. zalecana jest repozycja ortodontyczna;
4) po repozycji zalecane jest unieruchomienie elastyczne na 2 tyg.;
5) badanie kontrolne kliniczne i radiologiczne zalecane jest po 2 tyg., po 6-8 tyg. po 1 roku i potem co roku przez co najmniej 5 lat.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 57
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące dysplazji zębiny typu II (DDII):
1) dziedziczona jest w sposób autosomalny dominujący i podobnie, jak dentinogenesis imperfecta typu II i III, dziedziczenie jest związane z mutacją genu sialoproteiny zębiny;
2) zabarwienie koron zębów mlecznych jest żółte/brązowobursztynowe/ szaroniebieskie z opalizacją, natomiast zęby stałe mają prawidłowe lub lekko niebieskoszare zabarwienie;
3) w obu typach uzębienia charakterystyczna jest podatność na patologiczne starcie;
4) w obrazie radiologicznym komory zębów mają kształt półksiężyca;
5) korzenie są krótkie, stożkowe, tępo zakończone.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 58
W badaniu wewnątrzustnym u 4-letniego pacjenta stwierdzono zwiększenie wymiarów korony dolnego mlecznego prawego siekacza przyśrodkowego z pionowym zagłębieniem na powierzchni przedsionkowej. Liczba zębów jest prawidłowa, w obrazie RTG stwierdzono wspólną komorę oraz odrębne korzenie i kanały korzeniowe. Najbardziej prawdopodobnym rozpoznaniem jest:
Pytanie 59
W postępowaniu stomatologicznym u pacjenta z padaczką:
1) należy unikać gwałtownych zmian oświetlenia podczas leczenia stomatologicznego;
2) bezwzględnie przeciwwskazane jest stosowanie sedacji minimalnej z użyciem podtlenku azotu;
3) u pacjentów leczonych kwasem walproinowym lub fenytoiną z uwagi na potencjalne interakcje zaleca się unikania stosowania niesterydowych leków przeciwzapalnych i przeciwgrzybiczych, np. flukonazolu;
4) przerost dziąseł przy leczeniu fenytoiną występuje częściej u dzieci i osób młodych oraz u pacjentów, którzy nie zachowują odpowiedniej higieny jamy ustnej;
5) w przypadku napadu epilepsji podczas leczenia, pierwszym krokiem postępowania jest przeniesienia pacjenta z fotela stomatologicznego i ułożenie go na podłodze.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 60
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące implikacji stomatologicznych przewlekłej niewydolności nerek i leczenia hemodializą:
1) przy stężeniu mocznika powyżej 300 mg/ml może występować mocznicowe zapalenie jamy ustnej (wrzodziejące zmiany na języku i policzkach z tendencją do krwawień);
2) upośledzona funkcja nerek może być przyczyną zewnętrznych i wewnętrznych przebarwień zębów, zaburzeń rozwojowych szkliwa i opóźnienia rozwoju zębów i zwiększonego odkładania się kamienia nazębnego;
3) u pacjentów dializowanych zaleca się konsultowanie z prowadzącym nefrologiem dawkowania zalecanych przez stomatologa leków, np. antybiotyków;
4) zabiegi stomatologiczne związane z krwawieniem najlepiej wykonywać bezpośrednio po dializie;
5) u pacjentów hemodializowanych nie ma potrzeby podawania osłony antybiotykowej przed ekstrakcją zęba.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 61
Do zmian w jamie ustnej, charakterystycznych dla zespołu Downa należy:
1) duży, pobrużdżony język i nawyk tłoczenia języka;
2) niedorozwój szczęki i wysoko wysklepione podniebienie (gotyckie);
3) zwiększone napięcie mięśni żwaczy i języka;
4) destrukcje przyzębia o charakterze zapalnym;
5) hiperdoncja prawdziwa;
6) mikrodoncja.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 62
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące szczotek do zębów:
1) szczoteczki sylikonowe przeznaczone są do pielęgnacji jamy ustnej niemowląt i dzieci między 6.-12. miesiącem życia;
2) pacjentom ze stałymi aparatami ortodontycznymi, używającym szczoteczkę ortodontyczną zaleca się wykonywać nią ruchy okrężne;
3) szczoteczki dla małych dzieci powinny mieć grubą rękojeść, a te z wąskim czworokątnym trzonkiem zaleca się wprowadzać dopiero około 5. roku życia;
4) szczoteczka powinna być wymieniana co 2-3 miesiące (o ile nie uległa wcześniejszemu zużyciu);
5) w szczoteczkach jonowych, główka szczoteczki generuje jony dodatnie, które polaryzują ujemnie naładowaną płytkę nazębną, przyciągając w ten sposób złogi biofilmu w kierunku szczoteczki.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 63
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące zabiegu lakowania bruzd materiałami na bazie żywicy:
1) są bardziej polecane niż materiały szkło-jonomerowe nawet w przypadku nie w pełni wyrzniętych zębów lub gdy nie można utrzymać idealnej suchości;
2) przed lakowaniem wskazane jest oczyszczenie powierzchni zęba profilaktyczną pastą z fluorem;
3) jeżeli po wytrawieniu doszło do zaślinienia nie ma konieczności ponownego wytrawiania przed nałożeniem laku, ale należy wypłukać szkliwo wodą i osuszyć;
4) przed aplikacją laku można zastosować system adhezyjny lub założyć lak bezpośrednio na wytrawione szkliwo;
5) jeśli do lakowania stosuje się półpłynny kompozyt lub kompomer użycie systemu adhezyjnego jest zalecane.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 64
Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące substancji niefluorkowych stosowanych w profilaktyce próchnicy:
Pytanie 65
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące pasty z zawartością fluoru 5000 ppm:
1) może być zalecona u dziecka od 12. roku życia w przypadku obecności licznych początkowych zmian próchnicowych w obrębie koron zębów;
2) należy stosować ją przez okres minimum 3-6 miesięcy;
3) powinna być używana codziennie, ale maksymalnie 1 raz w ciągu dnia, najlepiej wieczorem;
4) zalecana ilość pasty nakładanej na szczoteczkę to 2 cm;
5) najlepsze efekty uzyskuje się, gdy szczotkowanie z użyciem pasty 5000 ppm ma miejsce po wyszczotkowaniu zębów z użyciem standardowej pasty fluorkowej.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 66
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące aft Suttona:
1) najczęściej są zlokalizowane na błonie śluzowej pokrytej nabłonkiem rogowaciejącym;
2) goją się w okresie do 14 dni;
3) goją się zwykle z blizną;
4) mają średnicę 0,5 do 1 cm;
5) są zmianami charakterystycznymi dla kolagenoz, celiakii i neutropenii.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 67
Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące zmian na błonie śluzowej jamy ustnej:
Pytanie 68
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące melanotycznego neuroektodermalnego guza wieku niemowlęcego (Melanotic Neuroectodermal Tumour of Infancy, MNTI):
1) jest jednoogniskowym guzem nieotorebkowanym o dużej dynamice wzrostu;
2) w jamie ustnej w większości przypadków rozwija się w tylnym odcinku żuchwy;
3) charakterystyczne jest występowanie owrzodzeń na powierzchni guza;
4) jest elastycznym miękkim guzem z czerwono-niebiesko-czarną pigmentacją;
5) guz rośnie tylko egzofitycznie i nie daje żadnych zmian w obrazie RTG kości.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 69
Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące wewnątrzkostnej zmiany olbrzymiokomórkowej (Central Giant Cell Lesion, CGCL):
Pytanie 70
Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące nowotworów u dzieci:
Pytanie 71
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące owrzodzeń i nadżerek błony śluzowej:
1) pojedyncze, przewlekłe zmiany powstają w przebiegu, np. gruźlicy, kiły, chłoniaka;
2) ostre, mnogie zmiany powstają w przebiegu, np. martwiczo-wrzodziejącego zapalenia dziąseł, liszaja płaskiego;
3) ostre, mnogie zmiany powstają w przebiegu, np. infekcji wirusowych i bakteryjnych;
4) pojedyncze lub mnogie zmiany nawracające, np. owrzodzenia aftopodobne;
5) pojedyncze, przewlekłe zmiany powstają na skutek, np. odczynu alergicznego i polekowego.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 72
Wskaż fałszywe stwierdzenia dotyczące złamania kości nosowej u dzieci:
1) są najczęstszymi złamaniami twarzy u dzieci;
2) natychmiast pojawiający się obrzęk po urazie utrudnia rozpoznanie;
3) obrzęk pojawiający się dopiero w drugiej dobie po urazie jest często powodem spóźnionej pomocy medycznej;
4) krwiaki przegrody nosa powinny być natychmiast ewakuowane, gdyż mogą stać się przyczyną nosa siodłowego;
5) przemieszczone złamania kości nosa powinny być zreponowane już na oddziale ratunkowym;
6) w przypadku deformacji pourazowej plastyka nosa powinna być przeprowadzona po osiągnięciu dojrzałości szkieletu kostnego.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 73
Zalecana antybiotykoterapia ogólnoustrojowa w leczeniu stanów pourazowych jamy ustnej u dzieci obejmuje stosowanie:
1) klindamycyny: do 14. r.ż. 8-16 mg/kg m.c./dobę w 3-4 dawkach, jako antybiotyk pierwszego rzutu;
2) klindamycyny: do 14. r.ż. 8-16 mg/kg m.c./dobę w 3-4 dawkach, jako antybiotyk drugiego rzutu;
3) amoksycyliny bez kwasu klawulanowego: do 40 kg m.c. 20-40 mg/kg m.c./dobę co 8 godz., jako antybiotyk pierwszego rzutu;
4) amoksycyliny z kwasem klawulanowym: do 40 kg m.c. 20-40 mg/kg m.c./dobę co 8 godz.;
5) ampicyliny: do 20 kg m.c. 8-16 mg/kg m.c./dobę co 6 godz.;
6) fenoksymetylopenicyliny: 22-38 kg m.c. 750 mg co 8 godz. (gdy wymaga dłuższego przyjmowania leków).
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 74
Wskaż prawidłowe mechanizmy oddziaływania bakterii komensalnych w zakresie przeciwdrobnoustrojowym lub podnoszenia miejscowego pH w jamie ustnej:
1) S. sanguinis wytwarzają przeciwdrobnoustrojową sanguicynę i Lactobacillus reuteri reuterynę;
2) S. salivarius i Actinomyces naeslundii przekształcają mocznik w amoniak i CO2;
3) S. sanguinis i S. gordonii katabolizują argininę;
4) S. parasanguinis, S. mitis i Actinomyces wytwarzają przeciwdrobnoustrojowy nadtlenek wodoru;
5) L. paracasei produkują bakteriocyny podnoszące pH.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 75
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące bezpieczeństwa stosowania fluoru:
1) jednorazowa dawka lakieru 5% NaF w okresie uzębienia mieszanego powinna wynosić 9,04 mg F;
2) okresem krytycznym dla rozwoju fluorozy w siekaczach centralnych stałych szczęki są pierwsze 2 lata życia;
3) okresem krytycznym dla rozwoju fluorozy w siekaczach centralnych stałych szczęki są pierwsze 3 lata życia;
4) w celu zmniejszenia ryzyka fluorozy do przygotowywania dla niemowląt mleka modyfikowanego powinno się użyć wody z zawartością fluorków poniżej 0,3 ppm;
5) w celu zmniejszenia ryzyka fluorozy do przygotowywania dla niemowląt mleka modyfikowanego powinno się użyć wody z zawartością fluorków poniżej 0,1 ppm;
6) po spożyciu przez 2-letnie dziecko (10 kg m.c.) 20 tabletek zawierających po 0,5 mg fluoru mogą wystąpić wczesne objawy zatrucia.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 76
Unieruchomienie zębów po urazie nie powinno być:
Pytanie 77
Postępowanie w przypadku resorpcji przyszyjkowej (wewnętrznej) inwazyjnej kl. 3 wg Heithersaya i Lindskoga polega na:
Pytanie 78
Czas oczekiwania na reerupcję zęba stałego z niedokończonym rozwojem korzenia do pierwotnej pozycji, po wcześniejszej intruzji w wyniku urazu na głębokość od 3 do 7 mm może wynosić około:
Pytanie 79
Objawami niepożądanymi działania midazolamu są:
1) bezdech, spadki ciśnienia;
2) pobudzenie, oczopląs;
3) pobudzenie, wzrost ciśnienia;
4) bezdech, drętwienie ust, oczopląs;
5) zaburzenia smaku, czkawka, bezdech.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 80
Badaniem z wyboru, o najlepszej wartości diagnostycznej, w ocenie ostrego i przewlekłego zapalenia oraz torbieli zębopochodnych zatok szczękowych jest:
Pytanie 81
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące ról biologicznych oraz objawów niedoboru lub nadmiaru witamin i składników mineralnych:
1) rolą witaminy D jest m.in. zapobieganie nadciśnieniu, cukrzycy i nowotworom;
2) rolą witaminy E jest m.in. hamowanie agregacji płytek krwi i rozwoju miażdżycy;
3) objawami niedoboru witaminy B6 są m.in. stany zapalne języka, spojówek oraz zaburzenia czucia;
4) objawami niedoboru kwasu foliowego jest m.in. zmiana pigmentacji skóry oraz zapalenie jamy ustnej;
5) objawami nadmiaru magnezu są m.in. zaburzenia przewodnictwa nerwowo-mięśniowego i biegunka;
6) objawami nadmiaru fosforu są m.in. kamienie nerkowe i niewydolność nerek.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 82
Które z czynników ogólnoustrojowych są związane z opóźnieniem wyrzynania zębów?
1) krzywica, osteoskleroza, anemia, astma;
2) celiakia, mózgowe porażenie dziecięce, choroby nerek;
3) choroby infekcyjne, np. świnka;
4) przewlekła farmakoterapia aspiryną, paracetamolem, ibuprofenem;
5) zespół łamliwego chromosomu Y, krzywica;
6) hipofosfatazja, osteoskleroza, ostra białaczka limfocytowa.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 83
Wskaż następstwa hiperbilirubinemii występującej u dzieci w obrębie jamy ustnej:
1) przebarwienia zębów od żółtozielonego aż do zielonobrązowego na skutek odkładania się biliwerdyny;
2) przebarwienia zębów od żółtozielonego aż do zielonobrązowego na skutek odkładania się urobilinogenu;
3) przebarwienia zębów na kolor pomarańczowoczerwony na skutek odkładania się biliwerdyny;
4) hipoplazja szkliwa, zaburzenia rozwojowe korzeni;
5) dysplazja zębiny.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 84
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące występowania martwiczych chorób przyzębia:
1) są związane z infekcją beztlenowymi bakteriami Gram-dodatnimi tj. krętki i wrzecionowce;
2) charakteryzują się obecnością martwicy brodawek międzyzębowych pokrytych białoszarym nalotem, skłonnością do samoistnego krwawienia dziąseł;
3) w przebiegu choroby tworzą się błony rzekome, może występować cuchnący oddech;
4) następstwem tych chorób może być sekwestracja kości;
5) mogą mieć charakter niezapalny, np. w zespole Downa.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 85
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące mechanizmu działania polifenoli w jamie ustnej:
1) hamują aktywność ślinowej amylazy i metabolizm węglowodanów;
2) hamują wzrost bakterii kariogennych i produkcję kwasów;
3) powodują wzrost bakterii kariogennych i produkcję kwasów;
4) osłabiają adherencję bakterii S. mutans do powierzchni zębów;
5) zwiększają adherencję bakterii S. mutans do powierzchni zębów.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 86
Technika ilościowej fluorescencji indukowanej laserem (QLF) może być wykorzystywana do:
1) oceny wczesnych zmian próchnicowych poprzez naświetlanie zębów światłem ultrafioletowym;
2) oceny stopnia demineralizacji szkliwa;
3) oznaczania płytki lub kamienia nazębnego poprzez naświetlanie zębów światłem w zakresie widzialnej długości fali;
4) wykrywania zmian próchnicowych, które wykazują pomarańczową lub zieloną fluorescencję;
5) określenia ilościowego postępu próchnicy jako liczbowej wartości utraty fluorescencji.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 87
Które związki fluoru znajdują się w płukankach do jamy ustnej?
Pytanie 88
Zgodnie z klasyfikacją ICD-10 wyróżnia się dwie kategorie zaburzeń - zaburzenia rozwojowe lub zaburzenia emocji. Przyporządkuj tym dwóm kategoriom odpowiednie rodzaje zaburzeń:
1) zaburzenia rozwojowe - niepełnosprawność intelektualna, zaburzenia mowy i języka;
2) zaburzenia rozwojowe - dyspraksja, spektrum autyzmu;
3) zaburzenia emocjonalne i zachowania - nadpobudliwość psychoruchowa, mutyzm wybiórczy;
4) zaburzenia rozwojowe - ADHD;
5) zaburzenia emocjonalne i zachowania - spektrum autyzmu.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 89
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące nieswoistego zapalenia jelit:
1) przyczynami choroby Leśniowskiego-Crohna mogą być zmiany w wybranych chromosomach oraz dominacja cytokiny związanych z limfocytami Th1;
2) do zmian swoistych zalicza się m.in. stwardniałe, polipowate zmiany przerostowe błony śluzowej w przedsionku jamy ustnej;
3) jednym z objawów jest zwiększona podatnością na próchnicę oraz destrukcja przyzębia brzeżnego i okołowierzchołkowego;
4) zmianami nieswoistymi są m.in. głębokie, przewlekłe owrzodzenia, zmiany zabarwienia błony śluzowej, zaburzenia smaku i wydzielania śliny;
5) w leczeniu stosuje się metronidazol, azatioprynę, penicyliny oraz zawiesinę paracetamolu.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 90
W celu określenia rozwoju poszczególnych zębów, statusu i wieku zębowego wykonanie zdjęcia radiologicznego powinno mieć miejsce w określonym wieku dziecka. Wskaż prawdziwe stwierdzenia:
1) rozpoznanie agenezji zębów stałych na podstawie badania RTG jest możliwe po 6. roku życia, a trzecich zębów trzonowych po 10. roku życia;
2) rozpoznanie agenezji zębów stałych na podstawie badania RTG jest możliwe po 5. roku życia, a trzecich zębów trzonowych dopiero po 12. roku życia;
3) określenia statusu i wieku zębowego na zdjęcia RTG jest możliwe dopiero po ukończeniu przez dziecko 8. roku życia;
4) krypty wszystkich zębów mlecznych i pierwszych zębów trzonowych stałych są widoczne na radiogramach już od urodzenia;
5) krypty wszystkich zębów mlecznych i pierwszych zębów trzonowych stałych są widoczne na radiogramach dopiero od 3. miesiąca życia dziecka.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 91
Czynnikami miejscowymi i ogólnoustrojowymi przyspieszającymi resorpcję korzeni zębów mlecznych są:
1) pulpopatie, technika Hall;
2) niedoczynność przytarczyc, nadczynność przytarczyc;
3) hipokalcemia, karłowatość przysadkowa;
4) niedoczynność tarczycy, nadczynność tarczycy;
5) dentinogenesis imperfecta, amelogenesis imperfecta, MIH, hipoplazja;
6) choroba Gauchera, choroba Pageta, zespół Perry-Romberga.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 92
W szkołach podstawowych profilaktyka próchnicy preparatami fluorkowymi odbywa się metodą:
1) szczotkowania 15-20 razy w roku co 2 tygodnie - 30 ml NaF 0,5-1%;
2) szczotkowania 5-10 razy w roku co 1 tydzień - 30 ml NaF 0,5-1%;
3) szczotkowania 5-10 razy w roku co 2 tygodnie - 6-9 kropli AmF lub 1 cm żelu AmF;
4) płukania 15-30 razy w roku 10 ml 0,5% NaF;
5) płukania 15-30 razy w roku 10 ml 0,2% NaF.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 93
Typowymi objawami ogólnymi dla tej jednostki chorobowej są zmiany skórne, przewlekły wyciek z ucha, powiększenie węzłów chłonnych. W jamie ustnej stwierdza się m.in. owrzodzenia brodawek dziąsłowych, przetoki, obecność ziarniny w kieszonkach prowadzącą do niszczenia kości wyrostka zębodołowego i rozchwiania zębów. Na RTG widoczne jest niszczenia kości pod postacią okrągłych przejaśnień. Wskaż prawdopodobne rozpoznanie:
Pytanie 94
„Pojedyncze, niebolesne, jasnoczerwone wygórowanie o brodawkowatej lub ziarnistej powierzchni na dziąśle w odcinku przednim u dzieci (średni wiek 12 lat), często nad korzeniem zęba, które krwawi przy dotyku”. Opis dotyczy:
Pytanie 95
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące występowania włókniaka szkliwiakowego u pacjentów w wieku rozwojowym:
1) jest najczęściej występującym guzem w obrębie tej grupy;
2) u starszych dzieci guz ten zlokalizowany jest najczęściej w okolicy dołu nadkłowego i zębów przedtrzonowych dolnych;
3) manifestuje się powolnym, bezobjawowym rozprężającym wzrostem;
4) na RTG widoczny jest jako jedno- lub wielokomorowy ubytek kostny z otoczką osteosklerotyczną przypominający torbiel;
5) na RTG widoczny jest jako jedno- lub wielokomorowy obraz plastra miodu lub baniek mydlanych w żuchwie, w szczęce obraz matowego szkła.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 96
Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące wrodzonego niedorozwoju zębiny DGI:
Pytanie 97
Zakażenie wirusem Epsteina-Barr może być przyczyną różnych zespołów chorobowych, najczęściej mononukleozy zakaźnej. Wskaż inne jednostki chorobowe, z których rozwojem jest związany EBV:
1) leukoplakia włochata, chłoniaka Hodgkina;
2) chłoniaki nieziarnicze z limfocytów B, rak nosogardzieli;
3) raka żołądka, wrodzone pęcherzowe oddzielanie się naskórka;
4) owrzodzenia agranulocytarne, chłoniaka Hodgkina;
5) leukoplakia włochata, zespół Plummera-Vinsona, Zespół Papillona-Lefèvre’a.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 98
Nagminne zapalenie ślinianek najczęściej wywołują wirusy:
1) nagminnego zapalenia ślinianek;
2) cytomegalii;
3) grypa;
4) ospy wietrznej i półpaśca;
5) enterowirusy;
6) Epsteina-Barra.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 99
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące materiałów bioaktywnych stosowanych do remineralizacji:
1) do tej grupy materiałów należą szkło-jonomery i bioaktywne szkła;
2) w skład szkła bioaktywnego wchodzi szkło fluoro-glinowo-krzemowe;
3) Biodentine to trójwapniowy cement, który uwalnia Ca(OH)2;
4) MTA składa się z krzemianu trójwapniowego, krzemianu i glinianu dwuwapniowego oraz dwuwodnego glinianu wapnia.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 100
Podczas rozwoju zęba kształt korony określa:
Pytanie 101
Podczas leczenia stomatologicznego pacjentów niedosłyszących i niesłyszących należy:
1) zapewnić odpowiednie oświetlenie;
2) informować pacjenta o wprowadzeniu narzędzi do jamy ustnej;
3) zrezygnować z maseczki chirurgicznej;
4) uprzedzać o włączeniu światła.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 102
Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące zapaleń kości:
Pytanie 103
„Ten guz nie posiada torebki. Ma tendencję do naciekania i wznów. W badaniu radiologicznym widoczne są ubytki kostne dające w żuchwie obraz plastra miodu lub baniek mydlanych zaś w szczęce obraz matowego szkła”. Opis dotyczy:
Pytanie 104
U 7-letniego dziecka przeprowadzono ocenę lęku dentystycznego z zastosowaniem 8 pytań. Uzyskano wartość 33, co oznaczało fobię. Którą skalę zastosowano:
Pytanie 105
Obraz radiologiczny „zamieć śnieżna”, „kłaczki waty”, „skórka pomarańczy” jest charakterystyczna dla:
Pytanie 106
U pacjentów leczonych bisfosfonianami powinno stosować się antybiotykoterapię według schematu:
Pytanie 107
Cechami warstwy demineralizacji zębiny są:
1) nieznaczne odwapnienie;
2) jest bezpostaciową masą;
3) brak bakterii;
4) można ją łatwo usunąć ekskawatorem;
5) nigdy nie sąsiaduje z warstwą zębiny sklerotycznej.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 108
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące MIH:
1) jest przykładem ilościowego defektu rozwojowego;
2) charakterystyczne jest symetryczne występowanie zmętnień o różnych kształtach wyraźnie odgraniczonych od szkliwa;
3) możliwa jest nadwrażliwość na zimno;
4) jest spowodowana czynnikami systemowymi.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 109
Technologia SensiStat nie zawiera:
1) wodorowęglanu;
2) argininy;
3) ksylitolu;
4) chlorofilu;
5) kompleksu aminokwasowego;
6) fitynianu wapnia.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 110
W metodzie apeksyfikacji z wykorzystaniem past na bazie Ca(OH)2, podczas pomiaru długości roboczej na RTG z narzędziem endodontycznym należy uwzględnić margines bezpieczeństwa od wierzchołka, który wynosi:
Pytanie 111
Klasa 3 inwazyjnej resorpcji przyszyjkowej wg Heithersaya i Lindskoga obejmuje:
Pytanie 112
Kwas trichlorooctowy stosuje się w leczeniu resorpcji:
1) nieinfekcyjnej wymiennej;
2) inwazyjnej koronowej;
3) infekcyjnej wewnętrznej w koronie klinicznej;
4) hiperplastycznej przyszyjkowej klasy 1 i 2;
5) wewnętrznej zapalnej.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 113
Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące skutków urazu zęba mlecznego:
Pytanie 114
U 8-letniego dziecka w wyniku urazu nastąpiło przemieszczenie zęba 11 wgłąb tkanek. Granica szkliwno-cementowa była przesunięta w stosunku do zęba 21 o 4 mm. Wskaż optymalne postępowanie lecznicze:
Pytanie 115
Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące złamania korzenia zęba:
Pytanie 116
Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące sedacji podtlenkiem azotu:
Pytanie 117
Niesteroidowe leki przeciwzapalne mogą powodować na błonie śluzowej:
1) nadżerki;
2) zmiany liszajopodobne;
3) zmiany rozrostowe;
4) przebarwienia niebieskawoszare;
5) owrzodzenia aftopodobne.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 118
Cechą nieprzezroczystości rozproszonych jest:
1) podpowierzchniowa demineralizacja pokryta prawidłowym szkliwem;
2) podpowierzchniowa demineralizacja pokryta nieprawidłowym szkliwem;
3) wyraźne odgraniczenie od zdrowego szkliwa;
4) brak wyraźnej granicy ze szkliwem zdrowym;
5) niecałkowita resorpcja amelogenin w fazie dojrzewania szkliwa;
6) niecałkowita resorpcja amelogenin w fazie pierwotnej mineralizacji szkliwa.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 119
Wskaż fałszywe stwierdzenia dotyczące szczotek do zębów:
1) włókna szczotek manualnych różnią się twardością, długością i ułożeniem;
2) włókna niektórych szczotek pokryte są jonami srebra, złota lub niklu w celu zapobiegania rozwojowi bakterii pomiędzy szczotkowaniami;
3) tradycyjne szczotki elektryczne wykazują średnio 8800 ruchów oscylacyjno-rotacyjnych i 10000 ruchów pulsacyjnych;
4) szczotki soniczne osłabiają elektrostatyczne siły przyciągania bakterii;
5) szczotki elektryczne na baterie nie powinny być używane przez dzieci do 6. roku życia.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 120
