Wyszukaj egzamin lub pytanie
Egzamin PES Endokrynologia / wiosna 2026
120 pytań
Pytanie 1
48-letni mężczyzna, BMI 20 kg/m2, zostaje skierowany z poradni gastroenterologicznej do poradni endokrynologicznej. Zgłasza spadek libido, bóle stawów, osłabienie i zmęczenie, wielomocz. Wyniki wcześniej wykonanych badań laboratoryjnych ALT 150 IU/l (N do 35 IU/l), sód 129 mmol/l, potas 5,2 mmol/l, testosteron 50 ng/dl (260-800 ng/dl), ferrytyna 600 µg/l (N dla mężczyzn 15-400 µg/l), wysycenie transferryny żelazem 87%. Wskaż fałszywe stwierdzenie:
Pytanie 2
Wskaż prawdziwe stwierdzenie:
Pytanie 3
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące terapii mitotanem raka kory nadnercza:
1) leczenie uzupełniające z zastosowaniem mitotanu rekomendowane jest u wszystkich chorych z guzem >5 cm;
2) zaleca się, aby leczenie mitotanem trwało nie krócej niż 2 lata;
3) w trakcie terapii mitotanem powinno stosować się leczenie substytucyjne hydrokortyzonem w dawkach typowych dla pierwotnej niedoczynności kory nadnerczy (ok. 20-25 mg/dobę);
4) w przypadku wzrostu transaminaz powyżej 5-krotności górnej granicy normy w trakcie terapii mitotanem wskazane jest przerwanie leczenia;
5) w trakcie terapii mitotanem konieczne jest monitorowanie stężenia TSH i włączenie leczenia substytucyjnego lewotyroksyną, gdy zaobserwuje się wzrost stężenia TSH powyżej górnej granicy normy.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 4
Silną rekomendację z co najmniej średnią jakością dowodów odnośnie zależności między chorobami tarczycy a płodnością stanowi:
1) u wszystkich kobiet diagnozowanych z powodu zaburzeń płodności rekomenduje się ocenę funkcji tarczycy (oznaczenie stężenia TSH, aTPO i aTg; w przypadku nieprawidłowego stężenia TSH oznaczenie także wolnych hormonów tarczycy);
2) kobiety z nadczynnością tarczycy i zaburzeniami płodności należy leczyć według ogólnych zaleceń postępowania w nadczynności tarczycy u kobiet planujących ciążę lub ciężarnych. Przy wyborze metody leczenia należy wziąć pod uwagę plany prokreacyjne i wiek niepłodnych par;
3) brak wskazań do leczenia L-tyroksyną mężczyzn z niepłodnością i z podwyższonymi przeciwciałami aTPO/aTg będących w eutyreozie, także przed planowanym ART;
4) należy zachować odstęp pomiędzy podaniem RAI a podejmowaniem prób zajścia w ciążę. Powinien on wynosić w przypadku kobiet 12 miesięcy, w przypadku mężczyzn 4-6 miesięcy;
5) można rozważyć ocenę funkcji tarczycy (w tym stężenia przeciwciał przeciwtarczycowych), jeżeli u mężczyzny z zaburzeniami płodności współistnieją inne do tego wskazania (choroba autoimmunizacyjna, ginekomastia, zaburzenia erekcji) oraz w przypadku nieprawidłowych parametrów nasienia;
6) zabieg kontrolowanej stymulacji jajników powinien być przeprowadzony najwcześniej po 4 tygodniach od uzyskania optymalnego stanu tyreometabolicznego.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 5
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące niedoczynności przysadki:
1) makrogruczolak wydzielający prolaktynę i somatotropinę rzadko stanowi przyczynę niedoczynności przysadki;
2) objawy niedoczynności przysadki o etiologii pourazowej rozwijają się szybko po urazie;
3) w zapaleniu przysadki indukowanym immunoterapią nowotworów rzadko dochodzi do rozwoju moczówki prostej;
4) obecność przeciwciał anty-TPI-1 w limfocytowym zapaleniu przysadki prowadzi do niedoczynności osi kortykotropowej;
5) w poporodowej martwicy przysadki w badaniach obrazowych stwierdza się cechy pustego siodła tureckiego.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 6
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące guzów okolicy podwzgórzowo-przysadkowej:
1) w badaniu RTG czaszki w przypadku czaszkogardlaka często stwierdza się obecność zwapnień;
2) czaszkogardlaki zazwyczaj zlokalizowane są nadsiodłowo;
3) metodą z wyboru w leczeniu zarodczaków jest leczenie operacyjne;
4) zarodczaki rzadko przebiegają z niedoczynnością tylnego płata przysadki;
5) markerami nowotworowymi zarodczaków są AFP oraz hCG.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 7
W APS-3 nie występuje:
Pytanie 8
W badaniu sonoelastograficznym może być obserwowany wysoki współczynnik elastyczności w przypadku raka:
Pytanie 9
Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące zespołów wielogruczołowych (APS):
Pytanie 10
Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące leczenia jodem promieniotwórczym u chorych na raka brodawkowatego tarczycy:
Pytanie 11
Do czynników upośledzających wydzielanie hormonu wzrostu (GH) w testach stymulacyjnych należy:
Pytanie 12
U pacjenta z hipokalcemią stwierdzono podwyższone stężenie parathormonu (PTH). W diagnostyce różnicowej należy uwzględnić:
1) chondrodysplazję Blomstranda;
2) ciężki niedobór witaminy D;
3) mutacje genu GNAS1;
4) zespół DiGeorge’a.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 13
Mechanizmy adaptacji służące zachowaniu prawidłowej objętości płynów ustrojowych i diurezy u chorych z zespołem nieadekwatnego wydzielania wazopresyny (SIADH) obejmują:
Pytanie 14
Przyczyną postaci rodzinnej wrodzonej moczówki prostej pochodzenia centralnego ujawniającej się w dzieciństwie lub w wieku szkolnym jest:
Pytanie 15
Do leków, które mogą zarówno nasilać, jak i hamować syntezę hormonów tarczycy należy:
1) amiodaron;
2) biotyna;
3) heparyna;
4) związki organiczne i nieorganiczne zawierające jod.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 16
Wskazania kliniczne do oznaczenia stężenia tyreoglobuliny obejmują:
1) monitorowanie pacjentów po operacji z powodu zróżnicowanego raka tarczycy;
2) podejrzenie tyreotoksykozy spowodowanej przyjmowaniem hormonów tarczycy;
3) różnicowanie Hashitoxicosis i choroby Gravesa-Basedowa;
4) różnicowane przyczyn wrodzonej niedoczynności tarczycy;
5) uwidocznienie zmiany ogniskowej w tarczycy w badaniu USG.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 17
Ryzyko utraty funkcji jajników podczas leczenia przeciwnowotworowego:
1) zależy od rodzaju nowotworu i stosowanych chemioterapeutyków;
2) jest mniejsze przed okresem pokwitania niż w wieku rozrodczym;
3) jest najwyższe u dziewczynek przed okresem pokwitania;
4) u dziewczynek poddanych radioterapii obejmującej narządy miednicy mniejszej wiąże się z dodatkowym ryzykiem uszkodzenia macicy.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 18
W terapii dzieci z postacią klasyczną wrodzonego przerostu nadnerczy z niedoboru 21-hydroksylazy z utratą soli przed zakończeniem okresu wzrastania stosuje się:
1) hydrokortyzon w dawce 8-10 mg/m2/dobę w 2 dawkach podzielonych (dawka poranna większa od popołudniowej);
2) hydrokortyzon w dawce 10-15 mg/m2/dobę w 3-4 dawkach podzielonych;
3) fludrokortyzon w dawce 0,05-0,2 mg/dobę;
4) prednizon w dawce 5-7,5 mg/dobę;
5) prednizolon w dawce 4-6 mg/dobę.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 19
Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące zespołu mnogich nowotworów gruczołów dokrewnych typu 1 (MEN1):
Pytanie 20
Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące zespołu IPEX:
Pytanie 21
Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące zespół Sheehana:
Pytanie 22
Zmianę o typie guza chromochłonnego należy podejrzewać w przypadku:
Pytanie 23
Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące trzeciorzędowej nadczynności przytarczyc:
Pytanie 24
Który test jest najczulszy w rozpoznaniu wczesnej wtórnej niewydolności nadnerczy?
Pytanie 25
46-letni pacjent został przyjęty na oddziału chorób wewnętrznych z powodu nadciśnienia tętniczego, wzrostu masy ciała i osłabienia siły mięśniowej. W wywiadzie u chorego guz przysadki produkujący hGH. Z uwagi na podejrzenie zespołu Cushinga wykonano badanie CT jamy brzusznej gdzie opisano prawidłowe nadnercza. W badaniach laboratoryjnych stwierdzono ACTH 8.00 <5,0 pg/ml, kortyzol 23.00 12 µg/dl. Najbardziej prawdopodobnym rozpoznaniem jest:
Pytanie 26
18-letnia kobieta zgłosiła się do endokrynologa z powodu pojawienia się stopniowo dodatkowego owłosienia. Ma graniczne wartości ciśnienia tętniczego i skłonność do potasu w dolej granicy normy. W badaniach laboratoryjnych stwierdzono DHEAS 570 µg/dl, ACTH 88 pg/ml i kortyzol po 1 mg deksametazonu 8 µg/dl. Nie ma objawów hiperkortyzolemii. Wskaż najbardziej prawdopodobne rozpoznanie:
Pytanie 27
W przypadku podejrzenia hiperkortyzolemii u pacjentki w ciąży najlepszym testem przesiewowym jest:
Pytanie 28
36-letni kobieta ze świeżo rozpoznaną nieklasyczną postacią WPN, bez ograniczonej rezerwy nadnerczowej zgłosiła się na konsultację w celu ustalenia sposobu postępowania. Badanie 17OHP było wykonane w ramach „pakietu”. Pacjentka miesiączkuje regularnie i nie ma objawów hiperandrogenizacji. Urodziła dwoje dzieci. Jakie postępowanie należy zalecić pacjentce?
Pytanie 29
61-letniej kobieta z guzem nadnercza wielkości 3,2 cm o morfologii gruczolaka w TK, z MACS i cukrzycą trudną do kontroli. Wskaż postępowanie najbardziej zgodne z rekomendacjami:
Pytanie 30
Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące łagodnego autonomicznego wydzielania kortyzolu (MACS):
Pytanie 31
Który test supresji aldosteronu jest najczęściej stosowany w diagnostyce pierwotnego hiperaldosteronizmu?
Pytanie 32
Chorzy z orbitopatią tarczycową bardzo często skarżą się na światłowstręt, łzawienie oraz uczucie piasku pod powiekami. Co może być przyczyną tych objawów?
1) dysfunkcja gruczołów łzowych;
2) dysfunkcja gruczołów Meiboma (tarczkowych);
3) niedomykalność powiek;
4) retrakcja powiek;
5) rzadkie mruganie.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 33
Które kryterium musi być spełnione przy rozpoznaniu podostrego zapalenia tarczycy?
Pytanie 34
59-letnia pacjentka z chorobą Hashimoto w trakcie przewlekłego leczenia substytucyjnego LT4 (dawka 75 µg/dobę) wykonała badania laboratoryjne na miesiąc przed planowaną angiografią tętnic wieńcowych metodą tomografii komputerowej i otrzymała następujące wyniki: TSH (mIU/l) 1,5 (0,27-4,2)*, fT4 (pmol/l) 14,5 (12-22)* (*wartości referencyjne w laboratorium, w którym wykonano oznaczenie). Jakie powinno być dalsze postępowanie wg stanowiska Polskiego Towarzystwa Endokrynologicznego 2023 - Podstawy prewencji i leczenia zaburzeń czynności tarczycy po podaniu środków kontrastowych zawierających jod?
Pytanie 35
Według charakterystyki produktu leczniczego i międzynarodowych zaleceń, teprotumumab nie może być stosowany:
1) gdy aktywność AlAT lub AspAT przekraczająca >5 x GGN;
2) w ciąży;
3) gdy liczba granulocytów obojętnochłonnych <1 × 109/µl;
4) gdy liczba płytek krwi <50 × 103/µl;
5) przy niewydolności nerek (GFR <30 ml/min).
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 36
Najczęściej stwierdzanym zaburzeniem czynności tarczycy w trakcie immunoterapii z zastosowaniem pembrolizumabu jest:
Pytanie 37
Po jakim okresie od zabiegu można rozpoznać trwałą jatrogenną pooperacyjną niedoczynność przytarczyc (NP)?
Pytanie 38
W leczeniu konwencjonalnym niedoczynności przytarczyc, poza stosowaniem preparatów wapnia i aktywnej formy witaminy D zaleca się:
Pytanie 39
Przekroczenie tzw. iloczynu wapniowo-fosforanowego u pacjenta z niedoczynnością przytarczyc nie może skutkować:
Pytanie 40
Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące odmienności regulacji gospodarki wapniowo-fosforanowej w ciąży:
Pytanie 41
Do czynników ryzyka pooperacyjnej hipokalcemii we wczesnym okresie pooperacyjnym po zabiegu w okolicy przedniej szyi nie należy:
Pytanie 42
Do czynników ryzyka zróżnicowanego raka tarczycy zalicza się:
1) palenie papierosów;
2) spożywanie alkoholu;
3) płeć męska;
4) radioterapia okolicy szyi w dzieciństwie;
5) zawodowe narażenie na promieniowanie;
6) zespół DICER1;
7) obciążony wywiad rodzinny w kierunku zróżnicowanego raka tarczycy;
8) otyłość.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 43
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące związku między chorobą otyłościową a schorzeniami tarczycy:
1) choroba otyłościowa jest jednym z wskazań do wykonania badania USG tarczycy;
2) u każdego pacjenta z otyłością należy ocenić funkcję tarczycy;
3) otyłość jest jednym z czynników ryzyka zróżnicowanego raka tarczycy;
4) otyłość jest jednym z czynników ryzyka raka rdzeniastego tarczycy;
5) wykazano związek otyłości z większym ogniskiem pierwotnym raka brodawkowatego tarczycy, wieloogniskowością i przerzutami węzłowymi.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 44
Do klinicznych czynników ryzyka złośliwości zmian ogniskowych w tarczycy nie należy:
Pytanie 45
U pacjenta z rozpoznanym rakiem kory nadnercza (ACC) należy rozważyć badania genetyczne w celu wykrycia predyspozycji dziedzicznych. Wskaż fałszywe stwierdzenie:
Pytanie 46
U młodej kobiety z podejrzeniem raka kory nadnercza, w celu wykluczenia nadmiaru androgenów i estrogenów oraz ich prekursorów, rekomenduje się oznaczenie:
1) 17OH-progesteronu;
2) DHEA-S (siarczanu dehydroepiandrosteronu);
3) testosteronu;
4) 17beta-estradiolu;
5) androstendionu.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 47
U 55-letniego mężczyzny w badaniu TK jamy brzusznej wykonanym z powodu bólu brzucha przypadkowo stwierdzono zmianę ogniskową w nadnerczu lewym o średnicy 4,5 cm. Zmiana w badaniu natywnym TK wykazuje współczynnik osłabienia promieniowania 22 HU i jest heterogenna. Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące diagnostyki obrazowej guzów nadnercza:
1) USG ma ograniczoną rolę w diagnostyce raka nadnercza ze względu na niską rozdzielczość, ograniczoną penetrację i brak standaryzacji;
2) natywne CT pozwala na wstępne różnicowanie zmian łagodnych i złośliwych;
3) znaleziona u opisywanego pacjenta zmiana w nadnerczu ma obraz radiologiczny mogący sugerować raka kory nadnercza;
4) u chorych z przeciwwskazaniami do wykonania badania TK z kontrastem dożylnym alternatywnie należy wykonać badanie MRI z obrazowaniem dyfuzji (DWI, Diffusion-Weighted Imaging);
5) [18F]FDG-PET/CT może być przydatne w ocenie zaawansowania choroby i monitorowaniu leczenia.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 48
U którego z pacjentów należy podejrzewać osteoporozę wtórną i poszerzyć diagnostykę laboratoryjną?
Pytanie 49
67-letni mężczyzna jest od 5 miesięcy leczony prednizonem w dawce 5 mg/d z powodu astmy oskrzelowej. W wywiadzie nie ma on innych czynników ryzyka złamań. Wg polskich wytycznych postępowania w osteoporozie właściwe jest:
Pytanie 50
65-letnia nie chorująca przewlekle kobieta po menopauzie zgłasza się po złamaniu dalszej nasady kości promieniowej po upadku z wysokości własnego ciała. W badaniu densytometrycznym T-score (szyjka kości udowej) = -1,7 SD. Wskaźnik FRAX - ryzyko złamania głównego 18%. Wskaż najbardziej prawdopodobne rozpoznanie:
Pytanie 51
Objawy nadmiarów hormonów nadnerczowych stwierdza się u 50-60% chorych z rakiem kory nadnercza. Najczęstszym zaburzeniem hormonalnym jest:
Pytanie 52
U chorego z klinicznymi cechami hiperkortyzolemii przeprowadzono diagnostykę hormonalną oraz obrazową. W badaniach biochemicznych uzyskano stężenie kortyzolu w teście hamowania 1 mg deksametazonu 6,4 µg/dl, wolny kortyzol w moczu dobowym w górnych przedziałach wartości referencyjnych, ACTH o godz. 8.00 5 pg/ml (wartości referencyjne w godzinach porannych 10-60 pg/ml).Frakcjonowane metoksykatecholaminy w moczu dobowym mieściły się w wartościach referencyjnych. W badaniu TK uwidoczniono guza nadnercza lewego wielkości 8 cm o nieregularnym kształcie i densyjności 28 HU w badaniu natywnym, po podaniu kontrastu niejednorodnie silne wzmacniającego się, z bezwzględnym współczynnikiem wypłukiwania kontrastu 40%. Wskaż najbardziej prawdopodobne rozpoznanie:
Pytanie 53
Która cecha opisu badania TK guza nadnercza nie jest charakterystyczna dla raka kory nadnercza?
Pytanie 54
Niedoczynność przytarczyc może być spowodowana:
Pytanie 55
Jakie mogą być konsekwencje przewlekłej hipokalcemii i hiperfosfatemii z podwyższonym iloczynem wapniowo-fosforanowym w surowicy u nieleczonych lub niewłaściwie leczonych chorych?
Pytanie 56
W przypadku rozpoznania mikroraka tarczycy do aktywnej obserwacji mogą być kwalifikowani pacjenci, u których:
1) stwierdzono guzek tarczycy pojedynczy o średnicy ≤2 cm;
2) stwierdza się 1 lub 2 ogniska o średnicy ≤1 cm;
3) brak cech inwazji pozatarczycowej;
4) brak przerzutów do węzłów chłonnych i przerzutów odległych;
5) wiek pacjenta >18 lat.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 57
Czynnikiem zwiększonego ryzyka rozwoju nadczynności tarczycy związanego z podaniem jodowych środków kontrastowych jest:
Pytanie 58
Leczenie preparatami tyroksyny jest stosowane w leczeniem nowotworów tarczycy. W których przypadkach należy zastosować dawki supresyjne?
Pytanie 59
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące zasad terapii moczówki prostej:
1) leczenie desmopresyną należy prowadzić pod kontrolą osmolalności osocza, natremii, ciężaru właściwego moczu oraz bilansu płynów;
2) u kobiet z ośrodkową moczówką prostą rozpoznaną przed ciążą, w okresie ciąży zwykle zmniejsza się zapotrzebowanie na desmopresynę;
3) u kobiet karmiących piersią zwykle konieczne jest zredukowanie dawki substytucyjnej desmopresyny, gdyż w istotnej ilości przenika ona do mleka kobiecego, co wiąże się z ryzykiem wystąpienia hiponatremii u noworodka;
4) w leczeniu moczówki nerkowej indukowanej litem zastosowanie terapeutyczne ma amiloryd;
5) w terapii moczówki prostej ciążowej stosowanie desmopresyny jest najczęściej nieskuteczne z racji istotnego stopnia jej rozkładu przez oksytocynazę łożyskową.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 60
Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące patogenezy rozwoju hiponatremii we wtórnej niedoczynności kory nadnerczy (NKN):
Pytanie 61
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące inhibitorów steroidogenezy nadnerczowej:
1) jednym z powikłań stosowania mitotanu jest wtórna niedoczynność tarczycy;
2) etomidat jest dożylnym anestetykiem zarejestrowanym do stosowania w ciężkiej i zagrażającej życiu hiperkortyzolemii;
3) częstotliwość i nasilenie występowania powikłań związanych z akumulacją prekursorów steroidogenezy nadnerczowej są zdecydowanie wyższe podczas stosowania metyraponu i ketokonazolu niż osilodrostatu;
4) metyrapon wykazuje relatywnie krótki okres półtrwania i stosowany jest 3-4 razy dziennie;
5) jednym z działań niepożądanych osilodrostatu jest ryzyko wystąpienia zaburzeń rytmu serca wynikających z wydłużenia odstępu QT.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 62
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące guzów neuroendokrynnych przysadki wydzielających TSH:
1) w diagnostyce różnicowej należy brać pod uwagę zespoły oporności na hormony tarczycy;
2) w teście z TRH u pacjentów z tyreotropinoma obserwuje się znacznego stopnia wzrost wydzielania TSH;
3) celem opanowania nadczynności tarczycy przed zabiegiem resekcji tyreotropinoma należy zastosować terapię długodziałającym analogiem somatostatyny w skojarzeniu z tyreostatykiem;
4) u pacjentów z tyreotropinoma TSH może mieścić się w zakresie referencyjnym;
5) tyreotropinoma wyróżnia zwykle znacznego stopnia zwłóknienie, które utrudnia jego doszczętne usunięcie.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 63
Do czynników predykcyjnych dobrej odpowiedzi na analogi somatostatyny I generacji u pacjentów z guzami neuroendokrynnymi przysadki wydzielającymi hormon wzrostu należy:
1) bogatoziarnisty wzorzec granulacji w obrazach mikroskopu elektronowego;
2) hiperintensywny sygnał guza w obrazach T2-zależnych MR;
3) niska ekspresja AIP;
4) wysoka ekspresja E-kadheryny;
5) niska ekspresja Ki-67;
6) wysoka ekspresja SSTR2.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 64
Najczęściej stwierdzanym przypadkowo wykrytym guzem nadnercza w populacji pediatrycznej jest:
Pytanie 65
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące patogenezy, diagnostyki i postępowania w moczówce prostej ciążowej (Gestational Diabetes Insipidus, GDI):
1) rozwój GDI wynika ze zwiększonej degradacji wazopresyny i skrócenia okresu jej półtrwania, co związane jest z produkcją enzymu oksytocynazy przez komórki trofoblastu łożyska;
2) największe ryzyko ujawnienia się GDI występuje w I trymestrze ciąży;
3) większe ryzyko rozwoju GDI obserwuje się w ciążach wielopłodowych;
4) rozwojowi GDI sprzyjają choroby wątroby występujące w czasie ciąży, takie jak ostre stłuszczenie wątroby ciężarnych czy zespół HELLP;
5) objawy GDI ustępują zwykle do kilku tygodni po porodzie.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 66
U 34-letniego mężczyzny, w trakcie diagnostyki niepłodności stwierdzono w badaniu nasienia prawidłową liczbę plemników, obniżoną ruchliwość postępową oraz obecność aglutynacji plemników. Które z wyników badań najbardziej przemawia za immunologicznym podłożem niepłodności i jednocześnie stanowi wskazanie do leczenia metodami wspomaganego rozrodu?
Pytanie 67
Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące diagnostyki zróżnicowanego raka tarczycy (DTC) u dzieci:
Pytanie 68
Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące autoimmunizacyjnego limfocytarnego zapalenia przysadki:
Pytanie 69
Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące hormonalnych interwencji afirmujących płeć (HIAP) u osób nastoletnich z niezgodnością płciową:
Pytanie 70
Niedoczynność przytarczyc może towarzyszyć różnym zespołom uwarunkowanym genetycznie. Wskaż prawidłowe dopasowanie zespołu genetycznego z mutacją i/lub cechą kliniczną:
Pytanie 71
Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące czynnika wzrostu fibroblastów 23 (FGF-23):
Pytanie 72
Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące stosowania glikokortykosteroidów (GKS):
Pytanie 73
U dziewczynki z zespołem Turnera rozpoznanym na podstawie badania kariotypu planowane jest rozpoczęcie indukcji dojrzewania płciowego. Na podstawie międzynarodowych wytycznych z 2024 roku wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące hormonalnej terapii zastępczej:
Pytanie 74
Pacjent (16 lat, wiek kostny zgodny z metrykalnym) został poddany operacji usunięcia czaszkogardlaka (Ki67 <1%) z dostępu przezczaszkowego. W przebiegu procesu rozrostowego rozwinął wielohormonalną niedoczynność przysadki. Hospitalizowany był rok po zabiegu (w wieku 17 lat) i rozpoznano somatotropową niedoczynności przysadki potwierdzoną w teście z insuliną. Czy pacjent może być kwalifikowany do leczenia hormonem wzrostu?
Pytanie 75
28-letnia pacjentka z chorobą Gravesa leczona od kilku miesięcy tiamazolem została skierowana na badanie tomografii komputerowej jamy brzusznej z kontrastem. Pracownia wymaga od pacjentki dostarczenia zaświadczenia od endokrynologa, czy nie ma przeciwwskazań do podania kontrastu. Pacjentka z wynikiem TSH 11 mIU/l zgłasza się do endokrynologa. Wskaż prawdziwe stwierdzenie:
Pytanie 76
Która z lokalizacji złamania niskoenergetycznego w ciągu ostatniego roku nie kwalifikuje pacjentki do grupy bardzo wysokiego ryzyka złamań?
Pytanie 77
58-letnia pacjentka zakończyła terapię romosozumabem. Wskaż dalsze postępowanie:
Pytanie 78
Który z leków powoduje fałszywie ujemny wskaźnik aldosteron/aktywność reninowa osocza (ARR)?
Pytanie 79
46-letni pacjent poddany lewostronnej adrenalektomii z powodu podejrzanego obrazu guza nadnercza w tomografii komputerowej prezentuje objawy niedoczynności kory nadnerczy po zabiegu. Wskaż prawdziwe stwierdzenie:
Pytanie 80
68-letni pacjent z wolem guzkowym został skierowany na badanie tomografii komputerowej jamy brzusznej z kontrastem. Wskaż prawdziwe stwierdzenie:
Pytanie 81
60-letnia pacjentka przyjmująca przewlekle apiksaban z powodu nawrotowej zatorowości płucnej z GFR 45 ml/min zgłosiła się ze zmianą w tarczycy opisywaną w USG jako EU-TIRADS-PL 5 o wymiarze 8x8x9 mm. Wskaż dalsze postępowanie zgodnie z wytycznymi Polskiego Towarzystwa Endokrynologicznego:
Pytanie 82
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące hiperprolaktynemii:
1) prolaktyna >5 × górnej granicy normy w trakcie leczenia przeciwpsychotycznego jest sugestywna dla prolaktynoma;
2) należy unikać stosowania arypiprazolu u osób z hiperprolaktynemią polekową;
3) zmniejszenie rozmiarów guza przysadki po ok. 3 miesiącach leczenia kabergoliną pozwala przewidywać odpowiedź odległą;
4) u mężczyzn leczonych z powodu makroprolaktynoma z hipogonadyzmem utrzymującym się >6 miesięcy należy rozważyć terapię testosteronem w żelu;
5) u kobiet z makroprolaktynoma nie zaleca się stosowania antykoncepcji doustnej z powodu ryzyka wzrostu guza.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 83
Jak zaplanować kontrolne badania obrazowe przysadki w razie stabilnego obrazu choroby u 35-letniego pacjenta z nieczynnym hormonalnie guzem przysadki o maksymalnej średnicy 9 mm i prawidłowym polu widzenia?
Pytanie 84
Wskaż kryteria kontroli biochemicznej akromegalii w trakcie farmakoterapii analogami somatostatyny:
1) GH w surowicy <46 pmol/L (<1,0 μg/L);
2) stężenie GH <46 pmol/L (1,0 µg/L) w OGTT;
3) stężenie IGF-1 w normie dla płci i wieku;
4) stężenie IGF-1 <1,3 × powyżej górnej granicy normy dla płci i wieku;
5) przygodne stężenie GH <46 pmol/L (1,0 µg/L).
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 85
Jaka wartość tyreoglobuliny (Tg) świadczy o niepełnej odpowiedzi biochemicznej na leczenie u chorych na zróżnicowanego raka tarczycy?
1) niestymulowana Tg 2 ng/mL po całkowitej tyreoidektomii;
2) stymulowana Tg 20 ng/mL po całkowitej tyreoidektomii i leczeniu 131I;
3) niestymulowana Tg 20 ng/mL po lobektomii;
4) stymulowana Tg 20 ng/mL po całkowitej tyreoidektomii;
5) niestymulowana Tg 2 ng/mL po całkowitej tyreoidektomii i leczeniu 131I.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 86
Kiedy w ultrasonografii tarczycy można uznać zmianę za litą?
Pytanie 87
Czego nie oznacza się z popłuczyn biopsyjnych w diagnostyce chorób tarczycy i przytarczyc?
Pytanie 88
Który z leków nie ma wpływu na wynik oznaczania wydalania kwasu 5-hydroksyindolooctowego z moczem?
Pytanie 89
Która odpowiedź zawiera wyłącznie prawdziwe stwierdzenia dotyczące zespołu Pradera i Williego?
1) niekontrolowany apetyt prowadzący do otyłości;
2) obniżone napięcie mięśniowe;
3) gigantyzm;
4) hipogonadyzm hipogonadotropowy;
5) hipogonadyzm hipergonadotropowy;
6) niskorosłość.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 90
Wskaż prawdziwe stwierdzenie dotyczące fizjologii gruczołu tarczowego:
Pytanie 91
Karłowatość Larona (zespół Larona) to rzadka choroba genetyczna charakteryzująca się:
1) znacznym niedoborem wzrostu;
2) defektem odpowiedzi receptorów obwodowych dla GH;
3) prawidłowym lub podwyższonym stężeniem GH i obniżonym stężeniem IGF-1;
4) niskim stężeniem GH i niski stężeniem IGF-1;
5) prawidłowym stężeniem IGF-1 oraz IGFBP3.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 92
Do przedwczesnego wygaśnięcia jajników może prowadzić:
1) zespół Mayera-Rokitansky’ego-Küstera-Hausera;
2) premutacja genu FMR1;
3) zespół Turnera;
4) zespół Swyera;
5) wielogruczołowy zespół autoimmunologiczny typu 1 i 2.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 93
Do rozwoju ginekomastii może prowadzić:
1) spironolakton;
2) haloperidol;
3) morfina;
4) ketokonazol;
5) mitotan.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 94
W pierwotnej niedoczynności kory nadnerczy niska wartość ARO jest wskazaniem do:
Pytanie 95
68-letni mężczyzna zgłosił się w przebiegu ciężkiej obturacyjnej choroby płuc z zaostrzeniami, które wymagały zastosowania prednizonu doustnie - pobiera 5 mg dziennie od 4 miesięcy. Próby zmniejszenia dawek nasilają objawy POChP. W badaniach dodatkowych stwierdzono prawidłowe stężenie wapnia we krwi, witamina D3 46 ng/ml, całkowity testosteron w normie wiekowej, BMI 26 kg/m2. W ocenie densytometrycznej wartości T-score wynoszą -1,3 dla szyjki kości udowej oraz -1,9 dla odcinka lędźwiowego kręgosłupa. Które z zaleceń będzie zgodne z aktualnymi wytycznymi?
Pytanie 96
Wskaż fałszywą zależność pomiędzy hormonami:
Pytanie 97
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące choroby Pageta:
1) w przebiegu choroby występuje zwiększenie liczby osteoklastów, a także wzmożone kościotworzenie;
2) może przebiegać bezobjawowo;
3) choroba jest zwykle rozpoznawana przed 30. r.ż.;
4) powikłaniem choroby może być mięsak kostnopochodny;
5) zmiany występują najczęściej w obrębie twarzoczaszki.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 98
Która z chorób układu dokrewnego nie zwiększa ryzyka rozwoju zaćmy?
Pytanie 99
Wskaż kryterium bardzo wysokiego ryzyka złamań u kobiet i mężczyzn powyżej 50. r.ż.:
Pytanie 100
Wskaż fałszywe stwierdzenie dotyczące adrenoleukodystrofii sprzężonej z chromosomem X:
Pytanie 101
Które z sytuacji mogą wiązać się z obserwacją podwyższonych stężeń wolnych hormonów tarczycy w surowicy, którym towarzyszy TSH w górnej granicy zakresu referencyjnego?
1) subkliniczna niedoczynność tarczycy;
2) okres noworodkowy;
3) stosowanie heparyny drobnocząsteczkowej;
4) oporność na hormony tarczycy;
5) stosowanie leków dopaminergicznych.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 102
Który ze stanów nie jest przyczyną przedwczesnego rzekomego dojrzewania płciowego:
Pytanie 103
Która z endokrynopatii nie jest przyczyną wirylizacji?
Pytanie 104
U chorej z przewlekłą niedoczynnością przytarczyc rozważa się leczenie palopegteryparatydem. Wskazaniem do jego zastosowania nie jest:
Pytanie 105
28-letni mężczyzna z otyłością (BMI 34 kg/m2) zgłasza „powiększenie piersi” od 2 lat. Nie przyjmuje leków. Brak wycieku z brodawek sutkowych. W badaniu fizykalnym obustronne powiększenie tkanek miękkich w okolicy klatki piersiowej. Która cecha badania przedmiotowego najbardziej przemawia za ginekomastią, a nie lipomastią?
Pytanie 106
52-letnia pacjentka z nadciśnieniem tętniczym, w trakcie diagnostyki zawrotów głowy zgłasza się do poradni endokrynologicznej z wynikiem badania ultrasonograficznego tarczycy i szyi oraz z wynikami badań laboratoryjnych (TSH 1,2 mIU/L). W USG zobrazowano jedynie w dolnym biegunie płata lewego tarczycy hipoechogeniczną zmianę ogniskową wielkości 18x13x7 mm o owalnym kształcie, równych granicach i obwodowym unaczynieniu w opcji Power Doppler. Nie opisano powiększonych regionalnych węzłów chłonnych. Wskaż właściwe postępowanie:
Pytanie 107
33-letnia kobieta, BMI 34 kg/m², w okresie planowania ciąży pyta o ryzyko i cele postępowania przedkoncepcyjnego oraz o zalecenia dotyczące przyrostu masy ciała w ciąży. Wskaż fałszywe stwierdzenie:
Pytanie 108
Wskaż nieprawidłowe zestawienie testu czynnościowego i typowego wskazania klinicznego:
Pytanie 109
Który lek nie sprzyja rozwojowi otyłości polekowej?
Pytanie 110
Wskaż najbardziej charakterystyczne objawy przedmiotowe zespołu Cushinga:
1) otłuszczenie karku;
2) łatwe siniaczenie;
3) hirsutyzm;
4) zaczerwienienie twarzy;
5) miopatia proksymalna;
6) rozstępy >1 cm szerokości.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 111
Które zestawienie glikokortykosteroidów odpowiada porządkowi od największej do najmniejszej siły działania glikokortykosteroidowego?
Pytanie 112
Wskaż składowe zespołu MEN3 (zespół mnogich nowotworów gruczołów dokrewnych typu 3):
1) nadczynność przytarczyc;
2) naczyniaki siatkówki;
3) hamartoma tęczówki;
4) rak rdzeniasty tarczycy;
5) marfanoidalny wygląd;
6) nerwiaki zwojowe.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 113
Do leków zmniejszających stężenie tyreotropiny w surowicy należy:
1) metformina;
2) neuroleptyki;
3) glikokortykosteroidy;
4) teofilina;
5) inhibitory kinaz tyrozynowych.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 114
Wskaż przyczyny pierwotnej nadczynności tarczycy ze zmniejszoną jodochwytnością:
1) wole jajnikowe;
2) podostre zapalenie tarczycy;
3) tyreotoksykoza ciężarnych;
4) guz trofoblastyczny;
5) wrodzone mutacje TSH-R lub białek G;
6) przerzuty raka tarczycy.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 115
Do czynników zwiększających wydzielanie reniny należy:
1) duża podaż potasu;
2) zmniejszenie ciśnienia perfuzyjnego w nerkach;
3) hipokaliemia;
4) hipowolemia;
5) leki blokujące układ współczulny;
6) niesteroidowe leki przeciwzapalne.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 116
Do częstych zaburzeń hormonalnych w anoreksji należy:
1) zwiększone stężenie kortyzolu;
2) obniżone stężenie ACTH;
3) zwiększone stężenie IGF-1;
4) zwiększone stężenie GH;
5) zwiększone stężenie prolaktyny;
6) zwiększone stężenie odwrotnej trójjodotyroniny.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 117
Wskaż prawdziwe stwierdzenia dotyczące zespołu Pendreda:
1) jest to wrodzona pierwotna niedoczynność tarczycy w wyniku dysgenezji tarczycy;
2) choroba jest uwarunkowana genetycznie (autosomalna dominująca);
3) współwystępuje głuchota;
4) w badaniu stwierdza się wole;
5) charakteryzuje się zaburzeniami metabolizmu jodu i syntezy hormonów tarczycy.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 118
U noworodka, podczas badania przesiewowego w kierunku wrodzonej niedoczynności tarczycy (WNT) stwierdzono TSH o stężeniu 15µU/ml. Właściwym postępowaniem w takim przypadku jest:
Pytanie 119
Które leki zwiększają stężenie aldosteronu?
1) β-blokery;
2) diuretyki;
3) klonidyna, α-metyldopa;
4) drospirenon;
5) inhibitory ACE.
Prawidłowa odpowiedź to:
Pytanie 120